Díospóidí le hinstitiúidí airgeadais i dtíortha eile de chuid an AE

Réamhrá

Faoi dhlí an AE, ba cheart gurbh ionann muirir bhainc le haghaidh idirbheartaíochtaí airgeadais laistigh de bhallstáit an AE agus idir stáit an AE. Mar shampla, má aistarraingíonn tú airgead ó do chuntas bainc Éireannach agus leas á bhaint as UMB sa Ghearmáin, ba cheart gurbh ionann an muirear don idirbheartaíocht seo agus an muirear a d’íocfá dá n-aistarraingneofá an tsuim chéanna agus UMB in Éirinn nach cuid de do ghréasán bainc á úsáid.

Déileálann Rialachán (CE) Uimh.924/2009 (pdf) le muirir le haghaidh íocaíochtaí trasteorann agus náisiúnta i euro. Baineann sé le híocaíochtaí i euro i ngach ballstát AE. Is é an cuspóir a chinntiú gurb ionann muirir le haghaidh idirbheartaíochtaí coibhéiseacha náisiúnta agus trasteorann i euro.

Is é an bunphrionsabal nach mór do na muirir le haghaidh idirbheartaíochtaí a thairgeann soláthraí seirbhíse íocaíochta (do bhanc) bheith mar an gcéanna, i gcás íocaíochtaí den luach céanna, cibé acu más íocaíocht náisiúnta (seachas do bhanc féin) nó íocaíocht trasteorann atá i gceist. Ní féidir táillí breise a ghearradh ort (mar shampla, táillí bliantúla nó muirir aonuaire) mar gheall ar do chárta a úsáid i mballstáit eile AE.

Baineann an Rialachán le gach íocaíocht a phróiseáltar go leictreonach, leis an méid a leanas a áireamh:

  • Aistrithe creidmheasa
  • Dochair dhíreacha
  • Aistarraingtí airgid ag dáileoirí airgid (UMBanna)
  • Íocaíochtaí cárta dochair agus creidmheasa
  • Íocaíocht airgid

D’fhéadfadh roinnt cionníollach bheith i gceist, ag brath ar shaghas na híocaíochta. Mar shampla, le haghaidh aistrithe creidmheasa agus dochair dhíreacha, ní mór duit Uimhir Idirnáisiúnta Chuntas Bainc (IBAN) agus Cód Aitheantais Bhainc (CAB) a úsáid nuair a bhíonn an íocaíocht á hordú agat.

Ní bhaineann an Rialachán le seiceanna (go príomha mar gheall go bhfuil laghdú ag teacht ar úsáid seiceanna ar fud an AE) agus ní bhaineann sé le tiontuithe airgeadra isteach agus amach ó euro.

Cén fhad ar cheart go nglacfadh aistrithe airgid laistigh den AE?

Ní dhéileálann an Rialachán leis an tsaincheist seo. Ar a shon sin, luaitear sa Treoir maidir le Seirbhísí Íocaíochta (2007/64/CE) (pdf), i gcás aistrithe trasteorann nach mbíonn malartú airgeadra i gceist leo (mar shampla, aistrithe euro), gur cheart go mbeadh fáil ar an airgead faoi dheireadh an chéid lá gnó eile. D’fhéadfadh sé lá eile gnó a ghlacadh má dhéantar an idirbheartaíocht le hordú páipéir. Rinneadh an Treoir seo a aistriú isteach go dlí na hÉireann ag I.R. Uimh. 383/2009 – Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Seirbhísí Íocaíochta), 2009.

LAÍE (An Limistéar Aonair d’Íocaíochtaí Euro)

Déanfaidh an Limistéar Aonair d’Íocaíochtaí Euro (LAÍE) gach íocaíocht leictreonach ar fud limistéar an euro chomh héasca is a bhíonn sé íocaíochtaí leictreonacha náisiúnta a dhéanamh laistigh de thír amháin. Is iad an Coimisiún Eorpach agus an Banc Ceannais Eorpach atá ag tacú leis an tionscadal LAÍE. Cuirfear LAÍE chun feidhme i 34 tír – is iad sin, na 28 ballstát den AE (lena n-áirítear tíortha nach n-úsáidtear an euro mar phríomhairgeadra iontu) agus an Iorua, an Íoslainn, Lichtinstéin, an Eilvéis, San Marino agus Monacó.

Chun é sin a bhaint amach, cuireadh sraith choiteann ionstraimí íocaíochta le chéile, mar aon le caighdeáin choiteanna agus bonn dlíthiúil d’íocaíochtaí ar fud na hEorpa a dhéanamh tapa, éifeachtúil agus slán.

A bhuí le tabhairt isteach an Limistéir Aonair d’Íocaíochtaí Euro:

  • Beidh tú in ann do chárta dochair a úsáid áit ar bith i limistéar an euro
  • Beidh tú in ann aistrithe trasteorann bainc a dhéanamh go slán, go pras agus go hiomlán
  • Beidh tú in ann dochair dhíreacha a bhunú áit ar bith i limistéar an euro
  • Ní bheidh ach cuntas bainc amháin de dhíth ort i limistéar iomlán an euro

Ní féidir le híocóir ná le híocaí éileamh ort cuntas bainc a choinneáil in aon tír ar leith chun gur féidir íocaíochtaí a dhéanamh nó a fháil Mar shampla, d’fhéadfadh Éireannach atá ag obair sa Fhrainc iarraidh ar a f(h)ostóir Francach a t(h)uarastal a chur isteach ina c(h)untas bainc Éireannach agus d’fhéadfadh sé/sí an cuntas sin a úsáid chun dochair dhíreacha agus billí a íoc sa Fhrainc.

Príomhathruithe do thomhaltóirí

Bainfidh an príomhathrú leis an dóigh a sainaithnítear do bhanc agus do chuntas bainc nuair a bhíonn íocaíochtaí á ndéanamh agus á bhfáil. Agus an t-aistriú chuig an Limistéar Aonair d’Íocaíochtaí Euro i gcrích, beidh ort an BIC (Cód Aitheantais Bainc) agus an IBAN (Uimhir Idirnáisiúnta Chuntas Bainc) chun do bhanc agus do chuntas a shainaithint seachas an NSC (Cód Sórtála Náisiúnta) agus an Uimhir Chuntais (dá ngairtear BBAN nó ‘bunuimhir chuntas bainc’ uaireanta) a úsáideann tú faoi láthair.

Tabharfar na bainc fógra díreach do thomhaltóirí aonair faoi aon athruithe ar théarmaí agus choinníollacha a gcuntais de bharr chur chun feidhme LAÍE.

Ón 1 Feabhra 2014, beidh sé éigeantach scor de chórais íocaíochta ‘náisiúnta amháin’ atá ann cheana i limistéar an euro agus gach íocaíocht leictreonach a dhéanamh de réir chaighdeáin LAÍE. I gcás ballstát den AE ina n-úsáidtear airgeadra eile seachas an euro mar phríomhairgeadra, is é an 31 Deireadh Fómhair 2016 an dáta deiridh le haghaidh gach aistrithe creidmheasa agus dochair dhírigh in euro.

Is í an Treoir maidir le Seirbhísí Íocaíochta (a trasuíodh i ndlí na hÉireann mar Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Seirbhísí Íocaíochta) 2009) an creat dlíthiúil do LAÍE.

Is féidir leat tuilleadh faisnéise a fháil faoi LAÍE ó Bhanc Ceannais na hÉireann agus ón mBanc Ceannais Eorpach.

Cá háit a ndéanfaidh mé iarratas

Má mheasann tú nach bhfuil an tsuim chéanna á gearradh ag do bhanc ort le haghaidh íocaíochtaí náisiúnta agus trasteorann, ba cheart duit teagmháil a dhéanamh leo (is fearr é seo a dhéanamh i scríbhinn) agus iarraidh orthu d'fhadhb a shoiléiriú agus a réiteach.

Má mheasann tú gur sáraíodh rialacha Rialachán (CE) Uimh.924/2009, ba cheart duit teagmháil a dheanamh le Banc Ceannais na hÉireann nó leis an údarás cuí sa tír inar tharla an fhadhb. (Is féidir leat teacht ar liosta de na húdaráis inniúla náisiúnta anseo (pdf).

Mar mhalairt air sin, más dealraitheach gurb earráid bhainc is cúis le d'fhadhb seachas mí-fheidhmiú rialacha an Rialacháin, féadfaidh tú teagmháil a dhéanamh le hOmbudsman um Sheirbhísí Airgeadais agus Pinsean na hÉireann nó leis an gcomhlacht cuí náisiúnta sásaimh lasmuigh de na cúirteanna (pdf) agus iarraidh orthu idirghabháil a dhéanamh i réiteach do dhíospóide.

Page edited: 13 June 2016