Mótarthimpistí

Eolas

Má bhíonn tú i mótarthimpiste, cibé le mótarfheithicil eile, úsáideoir eile an bhóthair nó le rud éigin ar an mbóthar, tá roinnt rudaí gur gá duit a dhéanamh de réir an dlí. Tá rudaí eile a mholtar duit a dhéanamh ar mhaithe le sábháilteacht agus chun aon chaillteanas airgeadais a d’fhéadfadh a bheith i gceist duit a laghdú.

Cad ba chóir dom a dhéanamh má bhaineann mótarthimpiste liom?

Más timpiste thromchúiseach í níor chóir na carranna a bhogadh. Más timpiste bheag í agus má tá na carranna sa bhealach ar an mbóthar nó ina ndainséar d’úsáideoirí eile an bhóthair, ba chóir an bóthar a mharcáil agus na carranna a bhogadh. Bí cúramach agus carranna damáistithe á mbogadh agus bí aireach faoin mbaol ó bhreosla ag sileadh.

Ba chóir duit iarracht a dhéanamh rabhadh a thabhairt don trácht i d’aghaidh faoin timpiste. Is féidir leat do shoilse guaise a úsáid chun rabhadh a thabhairt dóibh. Má tá triantán réamhrabhaidh frithchaiteach agat, cuir ar an mbóthar é fada go leor ó láthair na timpiste chun rabhadh imleor a thabhairt don trácht atá ag teacht i d’aghaidh. Má tharlaíonn an timpiste i ngar do chor sa bhóthar, déan deimhin de go dtugann tú rabhadh don trácht ag teacht ón dá thaobh.

Más gá duit cabhair a iarraidh ó úsáideoir eile an bhóthair chun rabhadh a thabhairt do thrácht, déan láithreach é.

Má tá duine gortaithe ba chóir dul i dteagmháil leis na Gardaí (teileafón 999 nó 112), agus le seirbhísí otharchairr más gá.

Tá tuilleadh faisnéise faoi cad ba chóir a dhéanamh ag láthair timpiste le fáil i Rialacha an Bhóthair (pdf).

Cad iad m’oibleagáidí dlíthiúla?

Tá d’oibleagáidí dlíthiúla, má tá tú i mótarthimpiste, le fáil in Alt 106 den Acht um Thrácht ar Bhóithre 1961 arna leasú. Caithfidh tú do charr a stopadh agus fanacht ag láthair na timpiste ar feadh achar réasúnta ama.

Má tá Garda ag láthair na timpiste ní mór duit an méid seo a leanas a sholáthar, nuair a iarrtar ort:

  • D'ainm agus do sheoladh
  • An seoladh ag a gcoimeádann tú do charr
  • Ainm agus seoladh úinéir an chairr
  • Cláruimhir an chairr
  • Sonraí an árachais ghluaisteán (lena n-áirítear dáta éaga an pholasaí)

Mura bhfuil Garda i láthair ní mór duit, nuair a iarrtar ort, an fhaisnéise seo a thabhairt do:

  • An duine gortaithe má gortaíodh duine (nó duine atá á hiarraidh ar son an duine gortaithe).
  • Úinéir na maoine a rinneadh damáiste di, má tharla a leithéid (nó duine atá á hiarraidh ar son an úinéara).

Mura bhfuil aon duine díobh siúd i láthair ba chóir an fhaisnéis a thabhairt do dhuine neamhspleách a bhí ann nuair a tharla an timpiste.

Mura bhfuil Garda ann, caithfear an timpiste a thuairisciú do Garda atá i ngar don áit nó ag stáisiún Gardaí áitiúil. Is féidir leis an duine/na daoine ar thug tú an fhaisnéis dóibh é seo a dhéanamh. Mura bhfuil siad in ann é a dhéanamh, caithfidh tú féin an timpiste a thuairisciú.

Cad eile ba chóir dom a dhéanamh?

Ba chóir duit an fhaisnéis atá liostaithe thuas a fháil ó na tiománaithe eile a bhí sa timpiste. Má tá damáiste déanta do mhaoin de bharr na timpiste faigh ainm, seoladh agus uimhir theileafóin an úinéara.

Faigh ainmneacha, seoltaí agus uimhreacha teileafóin aon fhinnéithe mar d’fhéadfadh siad sin a bheith ag teastáil má bhíonn ceist ann faoi dhliteanas.

Tóg grianghraif de láthair na timpiste má tá ceamara agat. Ba chóir grianghraif a thógáil de na carranna sula mbogtar iad freisin.

Ba chóir duit ainm agus uimhir an Gharda a dtuairiscítear an timpiste dó/di a fháil. D’fhéadfadh a bheith ort a chinntiú go ndéantar tuarascáil ó Gharda a chomhdú ar mhaithe le cúrsaí árachais.

Ba chóir duit cuntas a scríobh ar na fíricí ábhartha go léir a bhaineann leis an timpiste chomh luath agus is féidir ina dhiaidh. Ba chóir duit é a shíniú agus a dhátú (agus an t-am a chur air) nuair atá sé críochnaithe agat.

Timpistí tráchta Thromchúiseach

Nuair a tharlaíonn imbhualadh tráchta tromchúiseach ar bhóithre, is cúis le díobháil thromchúiseach nó mharfach, beidh imscrúdú ag na Gardaí agus b'fhéidir an cróinéir. D'fhéadfadh go mbeadh coiste cróinéara agus fiú le hionchúiseamh coiriúil. D'fhoilsigh PARC an Grúpa um Shábháilteacht ar Bhóithre leabhrán Ag Lorg do bhealach a dhéanamh (pdf). Is treoir d'íospartaigh ina bhfuil an tiománaí faoi dhrochamhras go ndearna sé de bharr imbhualadh gortú marfach nó tromchúiseach slán agus is féidir ionchúiseamh coiriúil a leanúint.


Page edited: 2 December 2014