Rialacha

Chun cáiliú don Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora:

• Tá tú faoi bhun 66 bliana d'aois (Is féidir leat pinsean Stáit a éileamh ó 66 bliana d'aois amach.)
• Ní mór duit bheith i do thuismitheoir, leastuismitheoir, tuismitheoir uchtaíoch nó caomhnóir dlíthiúil linbh cháilithe
• Caithfidh tú bheith mar an bpríomhchúramóir do leanbh amháin cáilithe, ar a laghad, agus ní mór don leanbh sin cónaí leat Níl an Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora iníoctha má tá coimeád cothrom ag na tuismitheoirí i gcomhair linbh nó leanaí
• Ní mór duit €425 nó níos lú a bheith á thuilleamh agat sa tseachtain
• Ní mór duit tástáil mhaoine a shásamh
• Ní mór duit gnáthchónaí bheith ort in Éirinn
• Ní féidir leat bheith i do chónaí le céile, le páirtnéir sibhialta nó bheith ag comháitiú

Má tá tú scartha, colscartha nó má rinneadh do pháirtnéireacht shibhialta a dhíscaoileadh, caithfidh:

• Go bhfuil tú i do chónaí in áit eile seachas le do chéile/pháirtnéir sibhialta ar feadh 3 mhí ar a laghad
• Go ndearna tú iarrachtaí ar chothabháil a fháil ó do chéile nó páirtnéir sibhialta (más é/í do pháirtnéir sibhialta tuismitheoir an linbh/na leanaí)
• Nach bhfuil cothabháil acmhainneach á déanamh ag do chéile duit (más é/í do pháirtnéir sibhialta tuismitheoir an linbh/na leanaí)

Má tá do chéile nó do pháirtnéir sibhialta sa phríosún:

• Caithfidh sé/sí tréimhse phríosúnachta ós cionn sé mhí ar a laghad a bheith gearrtha air/uirthi, nó sé mhí ar a laghad a bheith caite aige/aici faoi choimeád.

Mura raibh tú pósta le tuismitheoir do linbh/leanaí, ní gá duit cothabháil ón tuismitheoir eile a lorg nuair a éilíonn tú an ITA den chéad uair. Caithfidh tú iarrachtaí a dhéanamh chun cothabháil a fháil, áfach, ón tuismitheoir eile le leanúint de bheith incháilithe don ITA.

Tá tuilleadh faisnéise ar fáil maidir le céard atá i gceist le tuismitheoirí scartha agus le tuismitheoirí neamhphósta a dhéanann iarracht chun cothabháil a fháil. Féach freisin 'Dliteanas Teaghlach a Chothabháil' thíos.

Cothabháil

Meastar ioncam iomlán ó chothabháil mar acmhainn. Áirítear cothabháil duitse agus cothabháil chugatsa le haghaidh duine ar bith de do leanaí araon anseo. Má fhaigheann tú cothabháil ó níos mó ná duine amháin cuirfear é go léir le chéile agus measfar an t-iomlán mar acmhainn. Áfach, féadfar d'aisíocaíocht cíosa nó morgáiste d'uasmhéid €95.23 sa tseachtain a fhritháireamh in aghaidh íocaíochtaí cothabhála. Ansin meastar leath an fhuílligh mar acmhain. Ní mór duit fianaise a thabhairt ar d'íocaíochtaí cíosa nó morgáiste. Tá tuilleadh eolais ar fáil faoi conas cothabháil a mheas mar acmhainn.

Dliteanas Teaglach a Chothabháil

Tá dualgas ar fhir agus ar mhná, de réir dlí, cothabháil a íoc le chéile, le pháirtnéir sibhialta nó le chomhchónaitheoir atá cleithiúnach agus le haon leanbh cleithiúnach nach gcónaíonn leo. Tugtar 'gaolta faoi dhliteanas' ar na daoine seo. Más gaol faoi dhliteanas thú agus má theipeann ort dóthain cothabhála a íoc le do chéile, do pháirtnéir sibhialta nó do chomhchónaitheoir agus/nó do leanbh cleithiúnach/leanaí cleithiúnacha, ní mór duit ranníocaíocht a dhéanamh as costas na hÍocaíochta Teaghlaigh Aontuismitheora, a íoctar le do theaghlach.

Déanfaidh an tAonad Aisghabhála Cothabhála na Roinne Coimirce Sóisialaí teagmháil leis an ngaol faoi dhliteanas mura mbíonn dóthain cothabhála íoctha aige/aici, nuair a dheonaítear an Íocaíocht Teaghlaigh Aontuismitheora. Is féidir teagmháil a dhéanamh leis an tAonad Aisghabhála Cothabhála ag (071) 96 72599 chun a thuilleadh eolais a fháil. Is féidir leat freisin faigh amach tuilleadh faoi ‘Dhliteanas Teaglach a Chothabháil’.

Íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora agus Rialacha an AE

Ó 5 Bealtaine 2005 ar aghaidh, ní bheidh ar na dreamanna seo a leanas: Saoránaigh an AE, saoránaigh LEE agus náisiúnaithe de chuid na hEilvéise atá fostaithe nó féinfhostaithe in Éirinn, agus atá ag íoc ranníocaíochtaí le Córas Árachais Sóisialta na hÉireann na critéir ghnáthchónaithe a chomhlíonadh le bheith incháilithe don íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora.

Íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora agus Sochar Banchéile Thréigthe

Má bhí ort aistriú ó Shochar Banchéile Thréigthe go hÍocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheoira ionas go bhféadfá páirt a ghlacadh ar Scéim Fostaíochta Pobail, féadfaidh tú iarratas a dhéanamh anois go dtabharfaí an Sochar Banchéile Thréigthe ar ais duit. Cé nach dtugtar an Sochar Banchéile Thréigthe d'iarratasóirí nua a thuilleadh íoctar fós é leo siúd a bhí i dteideal é a fháil roimh 2 Eanáir 1997.

Tá uasráta íocaíochta níos airde i gceist i gcás Sochar Banchéile Thréigthe ná mar atá i gcás Íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora. Má tá tú i dteideal an Sochar Banchéile Thréigthe a thabhairt ar ais duit d'fhéadfá a bheith i dteideal riaráistí a fháil ar ais freisin.

Aoisteorainn do leanbh cáilithe

Chun Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora a fháil, ní mór duit ar a laghad leanbh cáilithe amháin a bheith agat faoin aoisteorainn chuí.

Tá an aoisteorainn á laghdú de réir a chéile chuig 7 mbliana d'aois. Tá an laghdú seo ar an aoisteorainn á chur i bhfeidhm i measc custaiméirí nua agus reatha ar bhonn céimnithe.

Thar an tréimhse 2012 go dtí 2015 braithfidh do theidlíocht i leith na hÍocaíochta Teaghlach Aontuismitheora ar an méid a leanas:

• Cathain a rinne tú d’éilimh i dtosach báire ar an Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora agus
• Aois do linbh is óige

Samplaí

Thosaigh Máire a héileamh roimh an 27 Aibreán 2011. Bainfidh a leanbh is óige 11 bhliain d’aois amach in 2012. Ciallaíonn seo go stopfar leis an íocaíocht tar eis 2 Iúil 2012, nuair a laghdófar an aoisteorainn chuig 7 mbliana d'aois.

Tosóidh Magda a héileamh i ndiaidh Aibreán 2012. Beidh a leanbh is óige 9 mbliana d’aois í Meán Fómhair 2012. Coimeádfaidh sí a híocaíocht go dtí breithlá 10 mbliana d'aois a linbh is óige í Meán Fómhair 2013. Ón dáta seo ar aghaidh, ní bheidh sí incháilithe don íocaíocht.

Eisceachtaí leis na haoisteorainneacha

Liúntas Cúram Baile

Má tá Liúntas Cúram Baile (DCA) á fháil agat do leanbh, leanfaidh an ITA go dtí go mbainfidh an leanbh 16 bliana amach agus gur féidir leo iarratas a dhéanamh ar Liúntas Míchumais. Ina theannta sin, gheobhaidh tú méadú do Leanbh Cáilithe (MLC) d’aon leanaí eile atá sa teaghlach go dtí go mbainfidh siad 18 mbliana d’aois amach (nó 22 bliain má tá siad ag plé le hoideachas lánaimseartha) fad a bhíonn an LCB (agus an ITA) á íoc.

Bás céile, páirtnéara nó páirtnéara shibhialta

Más éilitheoir nua thú agus má tá tú i do thuismitheoir leat féin de bharr go bhfuair do chéile, do pháirtnéir nó do pháirtnéir sibhialta bás, is féidir leat an ITA a fháil ar feadh 2 bhliain ó dháta an bháis nó go dtí go mbainfidh do leanbh is óige 18 bliana amach.

Íocaíochtaí do leanaí níos sine

Má tá tú i dteideal na hÍocaíochta Teaghlach Aontuismitheora a fháil bunaithe ar aois an linbh is óige sa teaghlach, leanfaidh íocaíocht Mhéadaithe do Leanbh Cáilithe (MLC) do leanaí eile sa teaghlach go dtí go mbainfidh siad 18 mbliana d’aois amach (nó 22 bliain má tá siad ag plé le hoideachas lánaimseartha).

Íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora agus Rialacha an AE

Ó 5 Bealtaine 2005 ar aghaidh, ní bheidh ar na dreamanna seo a leanas: Saoránaigh an AE, saoránaigh LEE agus náisiúnaithe de chuid na hEilvéise atá fostaithe nó féinfhostaithe in Éirinn, agus atá ag íoc ranníocaíochtaí le Córas Árachais Sóisialta na hÉireann na critéir ghnáthchónaithe a chomhlíonadh le bheith incháilithe don íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora.

Íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora agus Sochar Banchéile Thréigthe

Má bhí ort aistriú ó Shochar Banchéile Thréigthe go hÍocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheoira ionas go bhféadfá páirt a ghlacadh ar Scéim Fostaíochta Pobail, féadfaidh tú iarratas a dhéanamh anois go dtabharfaí an Sochar Banchéile Thréigthe ar ais duit. Cé nach dtugtar an Sochar Banchéile Thréigthe d'iarratasóirí nua a thuilleadh íoctar fós é leo siúd a bhí i dteideal é a fháil roimh 2 Eanáir 1997.

Tá uasráta íocaíochta níos airde i gceist i gcás Sochar Banchéile Thréigthe ná mar atá i gcás Íocaíocht do Theaghlach Aon-Tuismitheora. Má tá tú i dteideal an Sochar Banchéile Thréigthe a thabhairt ar ais duit d'fhéadfá a bheith i dteideal riaráistí a fháil ar ais freisin.

An Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora agus obair

Is féidir leat oibriú agus an Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora a fháil. Braitheann méid na híocaíochta ar d’ollmhaoin sheachtainiúil.

Neamhaird ar ioncam

• Ní chuirtear san áireamh (nó tugtar neamhaird ar) an chéad €110 de d’olltuillimh sheachtainiúla. Ciallaíonn seo gur féidir leat a mhéid agus €110 a thuilleamh sa tseachtain agus cáiliú don Íocaíocht iomlán Teaghlach Aontuismitheora.
• Déanfar measúnú ar leath fhuílleach d’olltuilleamh chuig a mhéid agus €425 sa tseachtain mar mhaoin. Má thuilleann tú idir €110 agus €425 sa tseachtain, d’fhéadfá cáiliú d’íocaíocht laghdaithe. Léirítear i Leabhrán SW 19 – Rátaí Íocaíochta Leasa Shóisialaigh an méid den ITA atá iníoctha i dteannta do mhaoine.

Tá sé beartaithe chun an neamhaird ar ioncam don ITA a laghdú níos mó sna ceithre bliana amach romhainn.

Ní chuirtear san áireamh ranníocaíochtaí árachais shóisialta, ranníocaíochtaí aoisliúntais/ÁSPC agus síntiúis cheardchumainn agus measúnú á dhéanamh ar thuillimh. Ní mór do d’olltuillimh, áfach, bheith faoi bhun €425 sula gceadófar aon asbhaintí.

Tacaíochtaí breise

D'fhéadfá cáiliú don Fhorlíonadh Ioncam Teaghlaigh (FIT), má bhíonn tú ag oibriú ar a laghad19 n-uaire sa tseachtain. Is féidir leat leanúint agus an Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora a éileamh agus ní chuirfear d’íocaíocht FIT san áireamh mar mhaoin. Faigh amach níos mó faisnéise faoin bhForlíonadh Ioncam Teaghlaigh.

Má ghlacann tú le hobair lánaimseartha, d’fhéadfá bheith i dteideal liúntais bhreise chánach faoi scéim Postchúnaimh na gCoimisinéirí Ioncaim. Más mian leat bheith féinfhostaithe, d’fhéadfá cáiliú don Liúntas Fiontraíochta um Fhilleadh ar Obair.

Má tá do phá ó obair laghdaithe

D’fhéadfá bheith i dteideal méadú a fháil ar d'Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora má tá do phá laghdaithe. Chun méadú a fháil ar d’Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora, seol duillín reatha pá (a léiríonn do phá laghdaithe) le litir ó d’fhostóir, a dheimhníonn do chás nua oibre, chuig an Oifig Leasa Shóisialaigh a dhéileálann le d’éileamh.

Má tá do phá laghdaithe agus má tá Forlíonadh Ioncam Teaghlaigh (FIT) á fháil agat, fanfaidh d'íocaíocht FIT mar an gcéanna. Má laghdaítear an líon uaireanta a oibríonn tú sa tseachtain faoi 19 n-uaire (38 uair sa choicís) níl tú i dteideal an FIT a fháil níos mó. Ba cheart duit an rannóg FIT a chur ar an eolas má thiteann an líon uaireanta a oibríonn tú faoin íosmhéid a theastaíonn.

D’fhéadfá bheith i dteideal méadú a fháil ar d’Fhorlíonadh Cíosa. Má tá cóiríocht ar cíos agat ó údarás áitiúil nó ó chomhlachas tithíochta, ba cheart duit teagmháil a dhéanamh leo lena dheimhniú an bhfuil tú i dteideal laghdú a fháil ar do chíos. Mura bhfuil cárta leighis nó cárta cuairte LG á fháil agat, ba cheart duit a dheimhniú an gcáilíonn tú anois dóibh.

Ranníocaíochtaí creidiúnaithe

Má tá Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora á fáil agat agus má ghlacann tú am saor ón obair i ndiaidh gur saolaíodh leanbh leat, gheobhaidh tú ranníocaíochtaí creidiúnaithe.

Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora agus oideachas nó oiliúint

Is féidir leat filleadh ar an oideachas agus d’Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora a choimeád fad atá an Liúntas um Fhilleadh ar Oideachas á fháil agat faoi choinníollacha áirithe.

Is féidir leat tabhairt faoi chúrsa oiliúna FÁS agus d’Íocaíocht Teaghlach Aontuismitheora a choimeád. Déanfar do ITA a laghdú, áfach, de bharr go ndéanfar do liúntas oiliúna FÁS a mheasúnú ina leith mar ioncam. Ní bhfaighidh tú bónas oiliúna €20 sa tseachtain, mura bhfuil tú ag leanúint ar aghaidh tar éis 12 mhí a chaitheamh ar Scéim FP nó ar chlár Tionscnamh Jabanna.