Sochar Máithreachais

Réamhrá

Is íocaíocht í a dhéantar le mná a bhíonn ar shaoire mháithreachais ón obair agus a bhfuil méid áirithe ÁSPC (Árachas Sóisialach Pá-Choibhneasa) íoctha acu. Caitear iarratas a dhéanamh ar an íocaíocht 6 seachtainí roimh dhul ar shaoire mháithreachais (12 seachtainí má tá tú féinfhostaithe). Braitheann an méid a íoctar leat gach seachtain ar thuilleamh. Má bhíonn duine ag fáil íocaíochtaí leasa shóisialaigh áirithe cheana féin, íoctar Sochar Máithreachais ag leath an ráta. Má bhraitheann tú gur diúltaíodh Sochar Máithreachais duit go héagórach, nó mura bhfuil tú sásta faoi chinneadh a rinne Oifigeach Cinntitheach Leasa Shóisialaigh faoi do chuid teidlíochtaí, féadfaidh tú an cinneadh seo a achomharc.

Leanfaidh roinnt fostóirí ag íoc an fhostaí, go hiomlán, le linn di a bheith ar shaoire mháithreachais agus éileoidh an fostóir aon íocaíocht leasa shóisialaigh a íoc ar ais leis/léi. Ba chóir duit féachaint ar do chonradh fostaíochta leis an riail a bhaineann leatsa a chinntiú.

Sochar Atharthachta

Thug an tAcht um Shaoire agus Sochar Atharthachta 2016 íocaíocht nua Sochar Atharthachta isteach, chomh maith le 2 seachtain saoire atharthachta reachtúil. Is féidir an comhphacáiste saoire atharthachta agus Sochar Atharthachta a thosú ag tréimhse ar bith taobh istigh den chéad 6 mhí tar éis breithe nó uchtaithe linbh. Baineann na forálacha le breitheanna agus uchtuithe ar nó ón 1 Mheán Fómhair 2016.

Gearradh cánach ar Shochar Máithreachais

Beidh Sochar Máithreachais inchánaithe ón 1 Iúil 2013 i gcás gach éilitheora. Níl an Muirear Sóisialta Uilíoch agus ÁSPC le híoc. Féadfaidh tú a léamh faoi conas a ghearrtar cáin ar Shochar Máithreachais sa cháipéis, Gearradh cánach ar íocaíochtaí leasa shóisialaigh. Ina theannta sin, féadfaidh tú tuilleadh faisnéise a fháil ó na Coimisinéirí Ioncaim ar Ghearradh cánach ar Shochar Máithreachais.

Rialacha

Íocann an Roinn Coimirce Sóisialaí Sochar Máithreachais le mná a bhfuil méid áirithe ranníocaíochtaí ÁSPC déanta acu ar a dtaifead árachais féin agus a bhíonn in obair aitheanta suas go dtí an chéad lá dá saoire mháithreachais. Is féidir leis an lá oibre deireanach a bheith ar lá ar bith laistigh de 16 seachtainí den dáta ar a bhfuil tú ag súil le breith an linbh.

Is féidir leis na ranníocaíochtaí teacht ó fhostaíocht nó ó fhéinfhostaíocht - is iad A, E, H agus S (féinfhostaíocht) na haicmí ÁSPC a bhíonn i gceist.

Má tá tú fostaithe caithfidh tú:

  • Ar a laghad 39 seachtainí ÁSPC a bheith íoctha agat sa tréimhse 12 mí roimh an gcéad lá de do shaoire mháithreachais;

  • Ar a laghad 39 seachtainí ÁSPC a bheith íoctha agat ó thosaigh tú ag obair agus ar a laghad 39 seachtainí ÁSPC a bheith íoctha agat nó creidiúnaithe duit sa bhliain cánach ábhartha nó sa bhliain cánach roimh an bhliain cánach ábhartha. Mar shampla, má bhíonn tú ag dul ar shaoire mháithreachais i 2017, is í 2015 an bhliain chánach ábhartha.

  • Ar a laghad 26 seachtainí ÁSPC a bheith íoctha agat sa bhliain chánach ábhartha agus ar a laghad 26 seachtainí ÁSPC a bheith íoctha agat sa bhliain chánach roimh an mbliain chánach ábhartha. Mar shampla, má bhíonn tú ag dul ar shaoire mháithreachais i 2017, is í 2015 an bhliain chánach ábhartha agus is í 2014 an bhliain chánach roimh an bhliain chánach ábhartha.

Mura gcomhlíonann tú na coinníollacha ÁSPC sin agus má bhí tú féinfhostaithe sular thosaigh tú ag obair mar fhostaí, féadfaidh tú do ranníocaíochtaí Aicme S a úsáid le cáiliú le haghaidh Sochair Mháithreachais - féach ar na coinníollacha ÁSPC i gcomhair daoine féinfhostaithe thíos.

Má tá tú féinfhostaithe, caithfidh tú bheith i bhfostaíocht inárachais agus:

  • 52 seachtainí de ranníocaíochtaí ÁSPC a bheith íoctha agat ag Aicme S sa bhliain chánach ábhartha. Mar shampla, má bhíonn tú ag dul ar shaoire mháithreachais i 2017, is í 2015 an bhliain chánach ábhartha.

  • 52 seachtainí de ranníocaíochtaí ÁSPC a bheith íoctha agat ag Aicme S sa bhliain chánach roimh an bhliain chánach ábhartha. Mar shampla, má bhíonn tú ag dul ar shaoire mháithreachais i 2017, is í 2014 an bhliain chánach roimh an bhliain chánach ábhartha.

  • 52 seachtainí de ranníocaíochtaí ÁSPC a bheith íoctha agat ag Aicme S sa bhliain chánach cuí i ndiaidh na bliana cánach ábhartha. Mar shampla, má bhíonn tú ag dul ar shaoire mháithreachais i 2017, is í 2016 sa bhliain chánach cuí i ndiaidh na bliana cánach ábhartha.

Ní bhronnfar ranníocaíochtaí Aicme ÁSPC S do bhliain ar leith go dtí go mbeidh an cháin atá dlite don bhliain sin íoctha agat. Ní mór do cháin ioncaim agus do dhliteanais ÁSPC (go príomha don bhliain chánach ábhartha) a bheith íoctha agat chun gur féidir leat cáiliú do Shochar Máithreachais.

Mura gcomhlíonann tú na coinníollacha ÁSPC sin agus má bhí tú ag obair i bhfostaíocht inárachais sula raibh tú féinfhostaithe, féadfaidh tú do ranníocaíochtaí ÁSPC (Aicme A, E agus H) san fhostaíocht sin a úsáid le cáiliú le haghaidh Sochair Mháithreachais - féach ar na coinníollacha ÁSPC i gcomhair daoine féinfhostaithe thuas.

Árachas ó fhostaíocht i dtír eile

Má bhí tú fostaithe cheana i dtír ar bhain rialacháin an AE léi, d'fhéadfá do thuairisc árachais ón tír sin a chur le do ranníocaíochtaí ÁSPC in Éirinn ar an gcoinníoll go bhfuil ar a laghad ranníocaíocht amháin ÁSPC ag an ráta iomlán íoctha agat ó tháinig tú ar ais go hÉirinn chun cabhrú leat cáiliú don Sochar Uchtaíoch. Níor mhór gur íoc tú ar a laghad ranníocaíocht ÁSPC iomlán amháin in Éirinn laistigh de 16 seachtaine ó dheireadh na seachtaine ina bhfuil coinne leis go saolófaí do leanbh.

Tá tuilleadh eolais in ár doiciméad maidir le ranníocaíochtaí árachais shóisialta ón choigríoch a chomhcheangal.

Má tá tú ag fáil íocaíochta cheana féin

Íocfar Sochar Máithreachais leat ag leath an ráta má tá tú ag fáil aon cheann de na híocaíochtaí seo a leanas:

Má tá cúram lánaimseartha á sholáthar agat do dhuine eile, féadfaidh tú cáiliú do Liúntas Cúramóra ar leathráta le do Shochar Máithreachais.

Faoin Acht um Chosaint Mháithreachais, 1994, tá bean a cháilítear do Shochar Máithreachais i dteideal éileamh a dhéanamh ar Fhorlíonadh Ioncam Teaghlaigh (FIT).

Saoire a dheimhniú

Fostaí: Caithfidh gach fostaí a saoire a bheith deimhnithe ag a fostóir. Má chríochnaíonn do chonradh fostaíochta laistigh de 16 seachtaine ó dheireadh na seachtaine ina bhfuil tú ag súil le breith do linbh áfach agus má shásaíonn tú na coinníollacha árachais shóisialaigh (ÁSPC), tá Sochar Máithreachais iníoctha ón lá tar éis an dáta ar do P45.

Ní mór duit cruthúnas ar do dháta luí seoil a bhfuil tú ag súil leis a thabhairt dod’ fhostóir atá ag súil. I bhfocail eile, beidh ort deimhniú a chur ar fáil don fhostóir ó do dhochtúir a dhearbhaíonn dáta breithe tuartha do linbh. Caithfidh d'fhostóir foirm MB2 a chomhlánú ansin: Teastas Fostóra do Shochar Máithreachais (pdf).

Féinfhostaithe: Má tá tú féinfhostaithe, ní mór do dhochtúir foirm MB3 a chomhlánú: Teastas Leighis don tSochar Máithreachais (pdf) chun dáta breithe do linbh a bhfuil tú ag súil leis a dheimhniú.

Saoire a dheimhniú i gcás uchtála (fostaithe agus daoine féinfhostaithe): Caithfidh tú deimhniú socrúcháin maidir leis an leanbh a sholáthar.

I gcás uchtála idir tíortha a tharla lasmuigh den Stát, caithfidh tú dearbhú incháilitheachta agus sonraí an lae socrúcháin nó an lá socraithe tuartha a thabhairt.

An t-achar ama a íoctar Sochar Máithreachais

Íoctar Sochar Máithreachais ar feadh tréimhse 26 seachtaine. Is íocaíocht 6 lá í Sochar Máithreachais a chumhdaíonn Luan go Satharn. Ní bhreathnaítear ar Dhomhnach mar lá teidlíochta Sochar Máithreachais. Ní mór 2 sheachtain ar a laghad a ghlacadh roimh dheireadh na seachtaine ina meastar go mbéarfar do leanbh ach ní féidir níos mó na 16 seachtaine a ghlacadh roimhe. Chun cinntiú go dtógfá an íostréimhse 2 sheachtain saoire mháithreachais, caithfidh tú do shaoire mháithreachais a thosú ar an Luan roimh an tseachtain ina bhfuil do leanbh.

Mar shampla, má tá do dháta dlite an Chéadaoin 11 Meán Fómhair 2017, is Luan 2 Meán Fómhair 2017 é an dáta is déanaí le haghaidh tosú do shaoire mháithreachais.

Féadfaidh tú 16 seachtaine breise de Shaoire Máithreachais gan pá ach ní bhaineann an Sochar Máithreachais leis. Cliceáil anseo le tuilleadh a fháil amach faoi Shaoire Mháithreachais.

Breitheanna roimh am

Go dtí le déanaí, má rugadh do leanbh roimh an dáta a raibh tú ag súil le dul ar shaoire mháithreachais, níor mhair do shaoire mháithreachais ach ar feadh 26 seachtain ón dáta a rugadh do leanbh (fad do shaoire mháithreachais).

Le héifeacht ón 1 Deireadh Fómhair 2017, tá Sochar Máithreachais iníoctha ar feadh tréimhse fadaithe tar éis dheireadh na 26 seachtaine seo i gcás breithe roimh am. Fadaítear saoire máithreachais don tréimhse bhreise seo freisin. Freagraíonn sé leis an tréimhse ama idir dháta breithe iarbhír do linbh agus dáta tosaigh do shaoire mháithreachais agus do Shochair Mháithreachais a raibh tú ag súil leis.

Tagann an síneadh seo le chéile leis an tréimhse ama idir fíordháta breithe do linbh agus an dáta a meastar go dtosóidh do shaoire mháithreachais agus Sochar Máithreachais, a bheadh dhá sheachtain roimh dheireadh na seachtaine ina raibh tú ag súil le breith do linbh.

Chun dáta tosaigh d'éileamh ar Shochar Máithreachais a thabhairt chun tosaigh, beidh ort cóip de theastas breithe do linbh nó litir ón ospidéal ina ndearbhaítear dáta breithe iarbhír do linbh a thabhairt don Roinn Gnóthaí Fostaíochta agus Coimirce Sóisialaí.

Beidh tuilleadh eolais ag teastáil ón Roinn chun cinneadh a dhéanamh ar aon teidlíocht ar Shochar Máithreachais breise de bharr chinéal breithe roimh am do linbh. Caithfidh tú litir ón ospidéal a sheoladh chuig an Roinn a dhearbhaíonn an dáta breithe iarbhír agus an líon seachtaine den tréimhse iompair ag a rugadh do leanbh, roimh dheireadh na chéad 26 seachtain de Shochar Máithreachais. Teastaíon an t-eolas seo chun a chinntiú go bhfaighidh tú do theidlíocht iomlán. Más mian leat, is féidir leat an t-eolas seo go léir a sholáthar i do litir thosaigh chun na Roinne.

Léiríonn an sampla seo a leanas conas a oibríonn an teidlíocht ar shochar mháithreachais bhreise.

Sampla - rugadh an leanbh sa 30ú seachtain

D'fhéadfadh go raibh sé beartaithe agat do shaoire mháithreachais a thosú i seachtain 37 de do thoircheas, dhá sheachtain roimh dheireadh na seachtaine ina raibh tú ag súile le breith do linbh.

Faoi na rialacha nua, má rugtar do leanbh i seachtain 30 de do thoircheas (thart ar 7 seachtaine sula mbeartaigh tú saoire mháithreachais a thosú) gheobhaidh tú saoire mháithreachais fós don chaighdeán 26 seachtain ón dáta breithe. Mar sin féin, is féidir leat 7 seachtaine breise a éileamh anois ag deireadh na 26 seachtain, agus mar sin mairfidh do shaoire mháithreachais agus do Shochar Máithreachais go dtí go mbeidh do leanbh thart ar 33 seachtain d'aois.

(Roimhe seo, má rugadh do leanbh i seachtain 30 de do thoircheas, thart ar 7 seachtaine sula raibh sé beartaithe agat do shaoire mháithreachais a thosú, ní fhéadfá ach máithreachas agus Sochar Máithreachais a fháil ar feadh go dtí go raibh do leanbh 26 seachtain d’aois.)

Marbh-bhreith agus breith anabaí

Má bhíonn marbh-bhreith nó breith anabaí i gceist ag am ar bith tar éis an 24ú seachtain den toircheas, tá tú i dteideal 26 seachtainí de Shochar Máithreachais agus de shaoire mháithreachais, má tá na coillíollacha ÁSPC comhlíonta agat.

Le hiarratas a dhéanamh ar Shochar Máithreachais i gcás marbhghine, ní mór duit litir ó do dhochtúir a sheoladh in éineacht leis an bhfoirm iarratais ar Shochar Máithreachais, a dheimhníonn an dáta a raibh súil leis an leanbh, an dáta a saolaíodh an leanbh agus an líon seachtainí den toircheas a bhí caite.

Do leanbh á c(h)oinneáil san ospidéal

Má tá do leanbh á choinneáil san ospidéal, agus má bhí Sochar Máithreachais á fháil agat ar feadh 14 seachtaine ar a laghad, féadfaidh tú íocaíocht an tSochair Mháithreachais den 12 sheachtain atá fágtha a chur siar (ó 1 Márta 2007 ar aghaidh) ar feadh tréimhse chomh fada le 6 mhí. Ba chóir duit scríobh chuig Rannóg Shochar Máithreachais na Roinn Gnóthaí Fostaíochta agus Coimirce Sóisialaí más mian leat íocaíocht do Sochar Máithreachais a chur siar. Ní mór duit scéal a chur i scríbhinn chuig Rannóg an tSochair Mháithreachais nuair a scaoiltear do leanbh amach as an ospidéal agus tosófar ag íoc na 12 sheachtain atá fágtha de do Shochar Máithreachais leat laistigh de seacht lá.

Dícháiliú chun Sochar Máithreachais a fháil

Déanfar tú a dhícháiliú (cuirfear cosc ort) maidir le Sochar Máithreachais a fháil i rith na tréimhse sin ina bhfuil do Shochar iníoctha má bhíonn tú páirteach in aon fhostaíocht nó obair seachas gníomhaíochtaí tí i d’áras teaghlaigh féin.

Má tá sé ar intinn agat filleadh ar do chuid fostaíochta níos luaithe ná mar atá scríofa ar d’fhoirm iarratais caithfidh tú é sin a chur in iúl do Rannóg an tSochair Mháithreachais coicís ar a laghad roimh an ‘dáta nua fillte ar an obair’.

Mura gcuireann tú isteach ar Shochar Máithreachais laistigh de shé mhí ón tráth a shaolaítear do leanbh, féadfaidh tú an sochar a chailliúint.

Íocaíocht thar lear

Is féidir le saoránaigh an AE agus taobh amuigh den AE dul ar saoire thar lear agus Sochar Máithreachais suas go 6 seachtaine a fháil agus iad thar lear.

Is féidir le saoránaigh an AE (agus saoránaigh na hIorua, na hÍoslainne, Lichtinstéin nó na hEilvéise) sochar máithreachais a fháil as aon tréimhse dá sochar uchtála a chaitheamh i dtír eile den AE (nó san Iorua, san Íoslainn, i Lichtinstéin nó san Eilvéis)

Chun sochar máithreachais a fháil agus tú thar lear, ní mór duit Rannóg an tSochair Mháithreachais a chur ar an eolas go bhfuil sé i gceist agat bheith thar lear trí ríomhphost ag: maternityben@welfare.ie nó trí glao a chur ar 01 471 5898 ná ar íosghlao: 1890 690 690.

Cé mar a dhéantar an íocaíocht

Íoctar Sochar Máithreachais díreach isteach i do chuntas bainc nó i do chuntas cumann foirgníochta (cuntas reatha nó taisce, seachas cuntas morgáiste) nó d’fhéadfá a roghnú go n-íoctar é díreach isteach i gcuntas bainc d’fhostóra. Déantar íocaíocht gach seachtain roimh ré.

Rátaí

Íoctar ráta caighdeánach seachtainiúil de Shochar Máithreachais ó Eanáir 2014 i leith.

Ráta ó Márta 2017
Sochar Máithreachais Ráta seachtainiúil
Íocaíocht chaighdeánach €235

Íocaíochtaí do chleithiúnaithe

Má tá cleithiúnaithe agat cuirtear an ráta de Shochar Máithreachais a fhaigheann tú (gan méaduithe do chleithiúnaithe a áireamh) i gcomparáid le ráta an tSochair Bhreoiteachta (méaduithe do chleithiúnaithe san áireamh) a d’íocfaí leat dá mbeifeá as láthair ón obair de bharr breoiteachta. Íoctar an ráta is airde den dá ráta leat. Cé go dtosaíonn ráta an tSochair Bhreoiteachta ó bhunmhéid íseal pearsanta (is é €193 an t-uasráta pearsanta den Sochar Breoiteachta), cuireann sé i gcuntas, freisin, íocaíochtaí breise do do theaghlach, agus seo an fáth, ag brath ar chúinsí do chéile, do pháirtnéara shibhialta nó do chomháititheora agus ar cé mhéid leanaí atá agaibh, gur féidir leis an ráta a íoctar leat bheith níos mó ná an t-uasráta den Sochar Máithreachais (€235).

Mar shampla (Rátaí Mhárta 2017): Ta Máire i dteideal Sochair Mháithreachais ag an ráta caighdeánach €235. Ta a páirtí dífhostaithe agus ag saighneáil do chreidmheasanna dífhostaíochta. Tá beirt pháistí acu. Dá bhfaigheadh sí Sochar Breoiteachta gheobhadh sí (seo ráta pearsanta den sochar breoiteachta + méadú d'aosach incháilithe + méaduithe do 2 pháistí incháilithe) ní féidir léi níos lú sochair mháithreachais a fháil is a bhfaigheadh sí dá mbeadh sí tinn agus sochar breoiteachta a fháil aici. Ar an gcúis seo, gheobhaidh sí sochar máithreachais €380.70.

Má bhíonn íocaíocha leasa shóisialaigh ag do chleithiúnaí aosaigh ní bhfaighidh tú íocaíocht d'aosach incháilithe (MAI) ach d'fhéadfadh go bhfaighfeá méadú leathráta do leanbh incháilithe (MLI)

Beidh tú i dteideal MAI ar an ráta iomlán agus MLI ar an ráta iomlán má bhíonn do chleithiúnaí aoisigh dífhostaithe agus ag saighneáil le haghaidh creidmheasanna nó má thuilleann se níos lú ná €100.01 in aghaidh na seachtaine

Má thuilleann do chleithiúnaí aosaigh idir €100.01 agus €310 in aghaidh na seachtaine gheobhaidh tú ráta barrchaolaithe den MAI agus ráta iomlán MLI. Má thuileann do chleithiúnaí aosaigh idir €300.01 agus €400 in aghaidh na seachtaine ní bhfaighidh tú MAI ach gheobhaidh tú MLI ar leathráta. Má thuilleann do chleithiúnaí níos mó ná €400 in aghaidh na seachtaine ní bhfaighidh tú MAI ná MLI.

Conas iarratas a dhéanamh

Ní mór duit iarratas a dhéanamh ar shochar máithreachais ar a laghad sé seachtainí roimh an tréimhse a bhfuil sé i gceist agat dul ar saoire máithreachais.

Iarratas ar líne

Féadfaidh tú iarratas a dhéanamh ar Shochar Máithreachais ar líne ag mywelfare.ie. Déanann tú d’fhoirm iarratais agus do cháipéisíocht thacaíochta (foirm MB2 le haghaidh fostóirí agus foirm MB3 má tá tú féin-fhostaithe) a sheoladh ar líne.

Ní mór Cárta Seirbhísí Poiblí (atá nasctha le d’uimhir ghutháin) agus cuntas deimhnithe MyGovID bheith agat. Téigh i dteagmháil le d’Oifig Leasa Shóisialaigh Áitiúil go bhfaighe tú amach an bhfuil d’uimhir ghutháin nasctha le do Chárta Seirbhísí Poiblí. Mura bhfuil Cárta Seirbhísí Poiblí agat cheana féin, féadfaidh tú coinne a dhéanamh chun ceann a fháil agmywelfare.ie. Beidh ort clárú leis an láithreán ar dtús. Teastaíonn uimhir ghutháin agus dhá sheoladh ríomhphoist uait chun é seo a dhéanamh (príomh-sheoladh ríomhphoist agus seoladh eile sa mbreis).

Nuair a bheidh do choinne déanta, priontáil an fhógra agus tabhair leat í chuig do choinne i dteanna a bhfuil de cháipéisí a bheidh ag teastáil (a liostaítear san fhógra).

Iarratas poist

Líon isteach Foirm Iarratais Sochar Máithreachais (pdf) agus seol í chuig An Roinn Gnóthaí Fostaíochta agus Coimirce Sóisialaí. Tá an fhoirm seo le fáil tríd an bpost ag an seoladh thíos.

Cá háit a ndéanfaidh mé iarratas

Rannóg an tSochair Mháithreachais

Roinn Gnóthaí Fostaíochta agus Coimirce Sóisialaí
Bóthar Mhic Artúir
Bun Crannacha
Dún na nGall
Éire
F93 CH79

Teil:(01) 471 5898 (If calling from outside the Republic of Ireland please call +353 1 471 5898)
Lóghlao:1890 690 690 (Note: the rates charged for using 1890 (Lo-call) numbers may vary)
Láithreán Gréasáin: http://www.welfare.ie

Is féidir leat ríomhphost a chur chuig Rannóg an tSochair Mháithreachais agus úsáid á baint as foirm fhiosrúcháin shlán maidir le Sochar Máithreachais.

Page edited: 2 October 2018