Cén aois is féidir liom?

Tosú ar scoil

• Aois 4

Oideachas dara leibhéal a thosú

• Aois 12 ar an 1 Eanáir sa chéad bhliain scoile

An scoil a fhágáil

• Aois 16 nó ar chríochnú 3 bliana oideachais iarbhunscoile, cibé acu is déanaí

Tosú ag obair

• Aois 14 – suas le 7 n-uaire in aghaidh an lae (35 uair in aghaidh na seachtaine) le linn laethanta saoire ón scoil amháin
• Aois 15 – suas le 8 n-uaire le linn an téarma agus suas le 7 n-uaire in aghaidh an lae (35 uair in aghaidh na seachtaine) i rith laethanta saoire ón scoil
• Aois 16 – suas le 8 n-uaire in aghaidh an lae (40 uair in aghaidh na seachtaine)

Íosphá náisiúnta a fháil

• Aois 14 – 70% den íosphá
• Aois 18 – 80% den íosphá
• Aois 19 – 90% sa dara bliain fostaíochta tar éis aois 18 a bhaint amach
• Aois 20 – 100% sa tríú bliain fostaíochta tar éis aois 18 a bhaint amach

A bheith mar phrintíseach

• Aois 16 – Printíseacht SOLAS
• Aois 18 – Printíseach san Arm nó san Aerchór

A bheith mar bhall den Arm nó den Gharda Síochána

• Aois 18 – Arm, Aerchór nó an tSeirbhís Chabhlaigh
• Aois 18 – An Garda Síochána

A bheith mar Fheighlí Leanaí

• Níl aon íos-aois dhlíthiúil

Cánach a íoc

• Níl aon íos-aois

Tiomáint

• Aois 12 – bád le hinneall níos mó ná 3.7kW (5hp)
• Aois 16 – gluaisrothar suas le 11kW agus suas le 125cc, móipéid le luas uasta de 45kph, feithicil oibre cosúil le tarracóir nó JCB, scaird sciála nó mótair bád in ann 17 muirmhíle nó níos mó
• Aois 17 – feithiclí le suíocháin do suas le 8 paisinéirí agus uas-mheáchan 3,500kg
• Aois 18 – gluaisrothar suas le 35kW, feithiclí earraí suas le 7,500kg
• Aois 21 – feithiclí earraí, bus le cóiríocht do suas le 16 paisinéir

Pas a fháil

• Aois 0 – pas trí bliana
• Aois 3 – pas cúig bliana
• Aois 18 – pas deich mbliana

Saoire nó eitilt a chur in áirithint

• Aois 18

Iarratas a dhéanamh ar Aoischárta Náisiúnta

• Aois 18

Alcól a cheannach

• Aois 18 – caithfidh daoine faoi 18 a bheith faoi thionlacan tuismitheora i siopa eischeadúnais. Ní féidir fanacht in áitreabh ceadúnaithe ach suas go dtí 9in (10in ó Bhealtaine go Meán Fómhair) ach amháin faoi thionlacan tuismitheora. Má bhíonn tú 15-17 bliana d’aois, féadfaidh tú fanacht ar an áitreabh tar éis 9in nuair a bhíonn tú ag freastal ar ócáid phríobháideach ag a bhfuil béile suntasach ar fáil.

Alcól a ól

• Aois 18 – féadfaidh daoine faoi 18 alcól a ól i dteach príobháideach le toiliú tuismitheora

Toitíní a cheannach

• Aois 18

A bheith i mbun cearrbhachais

• Aois 16 – a bheith i mbun cearrbhachais i halla siamsaíochta nó ag aonach siamsaíochta
• Aois 18 – dul isteach i siopa geallghlacadóra, ticéad lató a cheannach

Madra a bheith agat

• Aois 16 – caithfidh ceadúnas madra a bheith agat chun madra a choinneáil. Níl aon íos-aois chun peataí eile a choinneáil mar ní bhíonn ceadúnas riachtanach

Toiliú le cóir leighis

• Aois 16

Fuil a thabhairt

• Aois 18

Tolladh coirp nó tatú a fháil

• Níl aon íos-aois dhlíthiúil

Fiacla a ghealadh

• Aois 18

Úsáid a bhaint as leapa gréine

• Aois 18

Toiliú le caidreamh collaí

• Aois 17

Iarratas a dhéanamh ar dheimhniú aitheantais inscne

• Aois 16 – le Ordú Díolúine Cúirte
• Aois 18 – gan Ordú Díolúine Cúirte

Pósadh

• Aois 18 – mura bhfuil Ordú Díolúine Cúirte agat

An baile a fhágáil

• Aois 16 - le toiliú tuismitheora
• Aois 18 - le toiliú tuismitheora

Cion coiriúil a bheith curtha i do leith

• Aois 10 – dúnmharú, dúnorgain, éigniú agus ionsaí forthromaithe gnéis
• Aois 12 – cionta coiriúla eile

Clárú chun vótáil

• Aois 18 - toghcháin agus reifrinn uile

Seasamh le haghaidh toghcháin

• Aois 18 - toghcháin áitiúla
• Aois 21 - toghcháin náisiúnta agus Eorpacha
• Aois 35 – toghcháin na huachtaránachta

Suí ar ghiúiré sa chúirt

• Aois 18

Conradh a dhéanamh atá ina cheangal de réir an dlí

• Aois 18 – seachas conarthaí áirithe, a bhaineann le riachtanais cosúil le bia nó do phrintíseachtaí

Uacht a dhéanamh

• Aois 18

M’ainm a athrú trí Ghníomhas Dlí

• Aois 14 - le toiliú tuismitheora
• Aois 18 - le toiliú tuismitheora

Íocaíocht leasa shóisialaigh a fháil i m’ainm féin

• Aois 16 – Liúntas Míchumais
• Aois 18 - Sochar Cuardaitheora Poist, Liúntas Cuardaitheora Poist, Sochar Breoiteachta