Anseo atá tú: Baile > Airgead agus Cáin > Airgeadas pearsanta > Iasachtaí agus creidmheas > Cineálacha Creidmheasa

Print Page Send to a Friend

Cineálacha Creidmheasa

Information

Is iomaí cineál Creidmheasa atá ann: Seo liosta de na cineálacha creidmheasa is mó a úsáidtear in Éirinn.

  • Rótharraingtí
  • Cártaí creidmheasa
  • Iasachtaí pearsanta (ó bhainc nó ó chumainn foirgníochta)
  • Iasachtaí as Comhar Creidmheasa
  • Iasachtú airgid
  • Fruilcheannach
  • Airgead breise a fháil ar mhorgáiste

Déantar cur síos gairid ar gach cineál iasachta thíos.

Rótharraingtí

Is bealach é rótharraingt iasacht a fháil ar do chuntas bainc. Tugtar rótharraingtí ar do chuntas reatha ionas nuair a bhíonn an t-iarmhéid ag 0 i do chuntas is féidir leat roinnt a chaitheamh fós féin go dtí teorainn áirithe. Bíonn sé oiriúnach má bhíonn fadhbanna airgid gearrthéarmacha agat agus chun costais ócáidí daora mar an Nollaig nó laethanta saoire a scaipeadh amach. Go ginearálta bíonn an APR ar rótharraingt idir 8% agus 12% agus bíonn táillí eile i gceist freisin le rótharraingtí. Bí cinnte go n-íocfaidh tú rótharraingtí laistigh de frámaí ama ar leith de bhrí nach mbíonn na costais i bhfad ag méadú agus is gearr eile gur rud buan a bheadh iontu.

Cártaí creidmheasa

Tugann cárta creidmheasa deis duit airgead a fháil ar iasacht ar bhonn míosúil. Glactar le cártaí creidmheasa mar bhealach chun íoc as earraí agus seirbhísí i go leor áiteanna ar fud an domhain. Buntáiste amháin a bhaineann leo is ea nach ngearrtar aon ús ar iasachtaí má íocann tú an bille iomlán laistigh de líon áirithe laethanta atá leagtha síos. Tá cárta creidmheasa solúbtha agus is féidir iad a úsáid chun íoc as ábhair agus seirbhísí arlíne nó ar an teileafón. Tá siad áisiúil chomh maith má bhíonn tú ag iarraidh teacht ar airgead tirim i dtír éigin eile. Níl siad oiriúnach le haghaidh iasachta fadtéarmaí de bhrí go bhfuil na rátaí úis ard. Ní fiú iasachtaí a thógáil amach ar chártaí creidmheasa ach amháin má íocann tú do bhille go hiomlán agus in am gach uair a bhfaigheann tú bille. Bíonn cártaí creidmheasa áisiúil do thomhaltóirí má bhíonn fadhb agat le hábhar atá ceannaithe agat. Sa chás sin is féidir leat bille an chárta creidmheas a úsáid mar chruthúnas gur cheannaigh tú rud éigin.

Iasachtaí pearsanta

Tairgeann bainc agus cumainn foirgníochta iasachtaí pearsanta do chustaiméirí. Bíonn na hiasachtaí sin oiriúnach le haghaidh riachtanas meántéarmach agus fadtéarmach, mar shampla, iasacht cairr nó iasacht chun feabhas a chur ar an teach. Go hiondúil bíonn an APR anois idir 7.5% go dtí 11%. D’fhéadfadh bainc nó cumainn foirgníochta táille a ghearradh chomh maith as táillí agus muirir eile. Go hiondúil, íocann tú suim seasta ar ais gach mí. Más iasacht úis inathraithe í d’iasacht b’fhéidir go mbeifeá in ann níos mó ná an suim seasta a íoc ar ais nuair a bhíonn sé agat. Tugann sé sin deis duit an iasacht a íoc ar ais níos túisce. Ní mholtar iasacht phearsanta a thógáil amach chun costais laethúla a chlúdach.

Iasachtaí as Comhar Creidmheasa

Tairgeann Comhair Chreidmheasa iasachtaí do chustaiméirí freisin. Caithfidh tú a bheith i do bhall de Chomhar Creidmheasa sular féidir leat iasacht a fháil uaidh. Bíonn na Comhair Chreidmheasa bunaithe sa phobal nó sa láthair oibre agus caithfidh tú a bheith i do chónaí nó ag obair i gceantar áirithe nó ag obair d’fhostóir áirithe le bheith i do bhall. B’fhéidir go mbeadh ort airgead a bheith i dtaisce agat i gComhar Creidmheasa sula bhfaigheann tú iasacht. Bíonn iasachtaí ó Chomhar Creidmheasa oiriúnach le haghaidh riachtanas gearrthéarmach agus níos fadtéarmaí mar iasachtaí le haghaidh laethanta saoire nó carranna. Bíonn siad áisiúil freisin le hiasacht eile a athmhaoiniú. Rialaíonn an tAcht um Chomhar Creidmheasa 1966 iasachtaí as Comhar Creidmheasa. Ní féidir leis an APR a bheith ós cionn 12.68% agus cuirtear árachas cosanta iasachta ar fáil ar gach iasacht Comhair Creidmheasa. Buntáiste eile a bhaineann le hiasacht Comhair Creidmheasa ná go bhfuil siad an-solúbtha agus is féidir téarmaí na hiasachta a phlé go réidh le hoifigigh ó gcomhar creidmheasa áitiúil.

Fruilcheannach

Is comhaontuithe cíosa iad seo a thairgeann siopaí nó garáiste ionas gur féidir leat rudaí áirithe a fháil ar cíos agus a cheannach de réir a chéile. Bíonn rudaí a cheannaítear ar fruilcheannach daor go hiondúil, mar shampla carr nó troscán nó trealamh leictreachais. Ní leatsa an rud go dtí go mbíonn an tráthchuid deiridh den iasacht íoctha. Uaireanta tugtar ‘íocaíocht balúin’ ar an tráthchuid deiridh agus sin íocaíocht níos mó ná aon cheann de na tráthchodanna eile. Bí cinnte go mbeidh tú in ann an suim deiridh sin a íoc sula nglacann tú leis an airgead seo. Níl airgead ar fruilcheannach solúbtha.

Tugtar idirghabhálaí creidmheasa ar an stór nó an garáiste a thairgeann an iasacht. Ciallaíonn sé sin go bhfeidhmíonn siad mar ghníomhaire do chuideachta airgeadais. Tá comhlachtaí airgeadais rialaithe ag an Banc Ceannais na hÉireann agus tá idirghabhálaí creidmheasa (chomh maith le geallbhróicéirí) rialaithe ag an an Ghníomhaireacht Náisiúnta do Thomhaltóirí.

Tá difríocht idir comhaontú fruile tomhaltóirí agus comhaontú fruilcheannaigh agus tá sé sin an-tábhachtach. I gcomhaontú fruilcheannaigh i d’úinéir ar na rudaí i ndiaidh duit an tráthchuid deiridh a íoc. I gcomhaontú fruile tomhaltóirí faightear na hearraí ar cíos agus is leis an gcuideachta cíosa tomhaltóirí iad i gcónaí.

Comhaontuithe díol creidmheasa

Tá na comhaontuithe sin cosúil le comhaontuithe fruilcheannach sa mhéid go gceannaítear ábhar agus go n-íoctar as i dtráthchodanna. Difríocht mhór is ea gur leis an úinéir na hearraí a cheannaítear ar an bpointe faoi chomhaontú díol creidmheasa. Go ginearálta bíonn an APR a ghearrtar ar an gcineál sin iasachta níos airde ná mar a bhíonn ar chártaí creidmheasa ach ní féidir leis a bheith os cionn 23%. Ach an oiread le hiasachtaí fruilcheannaigh níl an cineál creidmheasa seo solúbtha.

Airgead breise a fháil ar mhorgáiste

Más úinéir tí tú beidh a fhios agat gurb é an morgáiste an táirge airgeadais is mó as féin is dóigh a cheannóidh tú i do shaol. Is bealach é airgead breise ar mhorgáiste chun do mhorgáiste a leathnú chomh do chuid fiacha a chur le chéile nó chun íoc as carr nó rud éigin eile mór a cheannaíonn tú. Is féidir leat fiacha gearrthéarmacha a íoc ar ais tríd airgead a urrú ar do theach. Cé go mbíonn an APR íseal (cosúil leis an APR a ghearrtar ar mhorgáistí) d’fhéadfadh an cineál seo iasachta i bhfad níos mó airgid a chosaint amach anseo má bhíonn tú á íoc ar ais thar tréimhse níos faide. D’fhéadfadh muirir eile a bheith i gceist le hiasacht den chineál seo a fháil. Bíonn na hiasachtaí sin – ar nós do mhorgáiste – urraithe ar do theach agus tá sé thar a bheith tábhachtach mar sin go gcoinníonn tú leis na haisíocaíochtaí nó mura gcoinneoidh beidh do theach i mbaol.

Iasachtú airgid

Is í an iasachtú airgid an nós iasachtaí airgid a thabhairt nó earraí nó seirbhísí a chur ar fáil a aisíoctar ar leibhéal ard úis laistigh de tamall gearr. Ní mheastar bainc, cumainn fhoirgníochta, comhlachtaí árachais ná comhar chreidmheasa a bheith iasachtóírí airgid. Is iasachtú airgid iad daoine nó comhlachtaí gurb é a bpríomhghnó é airgead a thabhairt ar iasacht.

Tuilleadh eolais

Banc Ceannais na hÉireann

Rialachán Airgeadais
Boisce Phoist 9138
Sráid an Dáma
Baile Átha Cliath 2
Éire

Teil:(01) 224 6000
Lóghlao:1890 777 777
Facs:(01) 671 6561
Láithreán Gréasáin: http://www.centralbank.ie/regulation/Pages/home.aspx
R-phost: enquiries@centralbank.ie


Dáta an Leasaithe Deireanaigh: 9 October 2012

Teanga

English

Ábhar Gaolmhar

  • Ag fáil airgid ar iasacht in Éirinn
    Nuair atá tomaltóirí ag fáil airgid ar iasacht, tugann an reachtaíocht cosaint orthu. Tugtar comhairle do dhaoine an iasacht cheart a oirfidh dá riachtanais a fháil agus tabharfar comhairle ann breathnú i gcúpla áit sula bhfaigheann duine iasacht.
  • Iasachtú airgid in Éirinn
    Cuireann an doiciméid seo cur síos ar an dlí a threoraíonn an úsaireacht in Éirinn. Is í an úsaireacht an nós iasachtaí airgid a thabhairt nó earraí nó seirbhísí a chur ar fáil a aisíoctar ar leibhéal ard úis laistigh de tamall gearr.
  • Comhaontaithe fruilcheannaigh
    Tá cur síos sa doiciméad seo ar an dlí a bhaineann le comhaontaithe fruilcheannaigh in Éirinn.

Téigh i dteagmháil linn

Má tá ceist agat a bhaineann leis an ábhar seo, is féidir leat glao a chur ar an tSeirbhís Ghutháin um Fhaisnéis do Shaoránaigh 0761 07 4000 (Luan go hAoine idir 9rn agus 8in) no trí bhualadh isteach san Ionad Faisnéise do Shaoránaigh is gaire duit.