Comhaontaithe fruilcheannaigh

Eolas

Is comhaontú atá i bhfruilcheannach ina n-íocann duine ar earraí i dtráthchuideanna agus bíonn úinéireacht ag an gcaiteoir nuair a mbíonn gach tráthchuid íoctha.

Go hiondúil is tréimhse ama idir 2-5 mbliana atá i gceist, is an tréimhse coiteanta 3 bhliain í. Faoin gcomhaontú fruilcheannaigh, ní bhíonn úinéireacht ag an gcaiteoir go dtí go mbíonn an tráthchuid deireanach íoctha, cé go bhfuil úsáid iomlán na n-earraí aige/aici i rith na tréimhse aisíocaíochta.

Is féidir comhaontú fruilcheannaigh a dhéanamh le bancanna, cumainn fhoirgníochta, cuideachtaí airgeadais agus go leor siopaí miondíola. Go hiondúil, soláthraíonn siopaí miondíola comhaontaithe fruilcheannaigh i gcomhar le cuideachta airgeadais. Nuair a tharlaíonn sé seo beidh an miondíoltóir agus an cuideachta fruilcheannaigh (nó cuideachta airgeadais) freagrach go cothrom as an gconradh. Beidh sé seo ag brath ar na sonraí atá sa chonradh.

Ba cheart conradh fruilcheannaigh a léamh go cúramach sula dtugann tú faoi aon chomhaontú.

Conas a oibríonn comhaontú fruilcheannaigh?

Is é an fruilitheoir a chuireann le chéile agus a shíníonn an comhaontú fruilcheannaigh (an tomhaltóir) ar son an úinéara (Institiúid Iasachta). Má tá miondíoltóir páirteach, caithfidh sé/sí an comhaontú a shíniú agus na hearraí atá i gceist a sholáthar.

Is iasachtaí fruilcheannaigh iad an chuid is mó de na hiasachtaí i gcomhair carranna arna dtairiscint ag garáistí. D’fhéadfaí iasachtaí fruilcheannaigh a thairiscint do thomhaltóirí nuair atá troscán, trealamh ríomhaire nó earraí leictreacha á gceannach acu freisin.

Beidh an méid seo a leanas sa chomhaontú:

• An tsócmhainn atá i gceist sa chomhaontú (san áireamh bíonn cur síos sonrach)
• Luach airgid na sócmhainne
• An Luach Fruilcheannaigh, seo í an tsuim iomlán a bheidh le n-íoc ar ais leis na hearraí a cheannacht. Is é atá i gceist leis an bpraghas fruilcheannaigh mar sin ná an tráthchuid nó íocaíocht mhíosúil méadaithe faoin líon tráthchodanna gur gá a dhéanamh.
• Méid gach tráthchuid ina dhéanfar an luach fruilcheannaigh a íoc. Uaireanta bíonn an tráthchuid dheireanach a íoctar ag deireadh an chomhaontaithe i bhfad níos mó ná na cinn eile. Tugtar cnapíocaíocht ar seo agus caithfear í a íoc chun an iasacht a ghlanadh agus chun ligean don tomhaltóir a bheith ina úinéir.
• An dáta ina n-íocfar gach tráthchuid
• An méid tráthchuideanna
• Ainmneacha agus seoltaí na bpáirtithe uilig sa Chomhaontú
• Ráiteas gur féidir leis an bhfruilitheoir tarraingt amach as an gComhaontú taobh istigh de 10 lá ó fuair sé/sí cóip den chomhaontú. Tugtar tréimhse shuaimhnithe ar seo. Iarrtar ar thomhaltóirí go minic an ceart seo a thabhairt suas trí tharscaoileadh a shíneadh. Ní gá duit an tarscaoileadh seo a shíniú le go ndéanfar d’iarratas a phróiseáil. Ba chóir do thomhaltóirí an t-am a ghlacadh chun téarmaí uile an chomhaontaithe a léamh agus chun a chinntiú go dtuigeann siad go hiomlán iad sula síníonn siad an chuid sin ná aon chuid eile den chomhaontú.
• Ráiteas go gcaithfidh an fruilitheoir an t-úinéir a chur ar an eolas maidir leis an áit a bhfuil na hearraí coinnithe, sé sin na hearraí sa chomhaontú
• Caithfidh na focail "Comhaontú Fruilcheannaigh" a bheith scríofa go soiléir agus in áit lárnach ar an bhfoirm chomhaontaithe.
• Ní mór don chomhaontú na táillí agus na pionóis atá i gceist a leagan amach chomh maith. Tá roinnt samplaí de na costais seo le fáil thíos.

Muna gcomhlíontar na riachtanais atá luaite anseo, tá seans ann nach mbeidh úinéir na n-earraí in ann an comhaontú fruilcheannaigh a chur i bhfeidhm.

Táillí agus costais tipiciúla ar chomhaontú fruilcheannaigh

Bíonn táillí agus costais éagsúla i gceist le comhaontuithe fruilcheannaigh ach d’fhéadfadh siad seo a leanas a bheith ina measc:

• “táillí doiciméadúcháin”
• “formhuirear úis” le haghaidh íocaíochtaí nach ndearnadh - ciallaíonn sé sin go ngearrfar ús breise ar an méid atá le haisíoc;
• “táillí pionóis” ar íocaíochtaí nach ndearnadh nó a bhí déanach;
• “táille comhlíonta” chun úinéireacht na n-earraí a aistriú chugat
• “muirear athshealbhaithe” - má dhéantar na hearraí a athshealbhú
• “muirear athsceidealaithe” - má tá d’iasachtóir sásta téarmaí na hiasachta a athrú

Cé nach bhfuil cnapíocaíocht a ghearrtar ar iasacht fruilcheannaigh ina “muirear breise” cuireann sé cuid de na costais siar go dtí tar éis na hiasachta. Ciallaíonn sé sin go bhfuil níos lú á íoc ar a gcuid iasachtaí ag tomhaltóirí sna míonna agus blianta tosaigh ná mar a d’íocfaidís ag banc nó comhar creidmheasa.

Deireadh a chur le Comhaontú Fruilcheannaigh

Is féidir leis an bhfruilitheoir deireadh a chur leis an gcomhaontú nuair a dhéanann sé/sí iarratas i scríbhinn chuig an Institiúid Iasachta. Ba chóir go mbeadh tomhaltóirí ar an eolas go mbíonn pionóis i gceist má sháraítear conradh fruilcheannaigh roimh a dháta deiridh normálta.

is féidir leat:

• leath an luach fruilcheannaigh a íoc muna bhfuil sé íoctha agat sna tráthchuideanna atá déanta nó má tá luach níos ísle scríofa sa Chomhaontú agus ansin na hearraí a thabhairt ar ais go dtí an t-úinéir. Muna dtug an fruilitheoir aire réasúnta do na hearraí atá i gceist, beidh air/uirthi íoc as an damáiste atá déanta. D’fhéadfadh an teach airgeadais fógra costas a eisiúint, ach ba chóir do thomhaltóirí iarracht a dhéanamh a meastachán féin a fháil i gcásanna mar sin.
• na hearraí a cheannach níos luaithe ná mar a bhí beartaithe. Na hearraí a cheannacht tré an luach sa difir a íoc idir an méid atá íoctha cheana féin faoin Aontú agus an luach fruilcheannaigh (an luach socraithe) mar atá aontaithe sa chomhaontú fruilcheannaigh. Is féidir leis an bhfruilitheoir ísliú a fháil i bpraghas iomlán an chreidmheasa. Déantar an ísliú seo a ríomhú ag úsáid foirmle atá leagtha síos sa Chomhaontú Fruilcheanniagh.

An féidir leis an úinéir (teach airgeadais) na hearraí a athshealbhú?

Ní féidir leis an teach airgeadais na hearraí a athshealbhú ach in imthosca áirithe. Mura bhfuil aon trian de chostas iomlán an fhruilcheannaigh íoctha ag an tomhaltóir fós, is féidir leis an úinéir na hearraí a athshealbhú ag am ar bith gan caingean dlí a ghlacadh i gcoinne an tomhaltóra.

Má tá aon trian nó níos mó de chostas iomlán an fhruilcheannaigh íoctha ag an tomhaltóir áfach, ní féidir leis an úinéir na hearraí a athshealbhú gan dul i mbun imeachtaí dlí. Cuirtear éarlais ar bith a íoctar ag tús an chomhaontaithe, nó luach aon trádáil isteach mar shampla, san áireamh agus aon trian den chostas á ríomh.

Má sháraíonn an t-úinéir an riail seo faoi “aon trian”, tá an tomhaltóir i dteideal deireadh a chur leis an gcomhaontú agus is féidir leo aisíocaíocht a iarraidh ar na híocaíochtaí go léir a rinneadh.

Cad a tharlaíonn má tá na hearraí lochtach nó damáistithe?

Caithfidh gach earra a cheannaítear faoi Chomhaontú Fruilcheannaigh aontú leis an Acht um Dhíol Earraí agus Soláthar Seirbhísí 1980 agus caithfidh sé a bheith:

• Ar chaighdeán sodhíolta
• In ann do úsáid cheart agus réasúnta dochaite
• Mar atá ar an gcur síos, is cuma má tá an cur síos i bhfoirm fógraíochta nó clúdach ar lipéad nó rud éigin a dúirt an fear margaidh.

Má tá ceannacht déanta faoi Chomhaontú Fruilcheannaigh agus go bhfuil sé lochtach, tá an miondíoltóir agus an Cuideachta Fruilcheannaigh freagrach, más rud é go ndeachaigh tú isteach sa chomhaontú leo. Is féidir leat éileamh a dhéanamh i gcoinne aon pháirtí má tá gearán dlisteanach agat, ach ní féidir leat éileamh a dhéanamh ar an déantóir earraí.

Má thugtar na hearraí lochtacha ar ais, tabharfar aon tráthchuid atá íoctha agat ar ais duit mar go bhfuil na cearta céanna agat agus dá gceannófá na hearraí le hairgead tirim. Tá an ráthaíocht mar a chéile le comhaontú fruilcheannaigh nuair a cheannaíonn tú earraí thar barr amach. Is é an déantóir a thugann an ráthaíocht. Má tá na hearraí lochtach, seans go mbeadh sé níos furasta don tomhaltóir na hearraí a fháil deisithe faoin ráthaíocht in áit dul tríd an bpróiséis fada a bhaineann leis an aisíoc iomlán a fháil ar ais nó malartú a fháil.

Faoi phlean fruilcheannaigh tá dualgas ar an tomhaltóir aire réasúnta a thabhairt do na hearraí fruilithe. Má dhéanann an tomhaltóir damáiste do na hearraí agus go dtugtar ar ais don úinéir nó don chuideachta airgeadais iad tá siad i dteideal bille a chur chuig an tomhaltóir i gcomhair na deisiúchán.