Sciúradh airgid in Éirinn

Eolas

Tugtar sciúradh airgid ar phróiseáil fáltais choiriúla (airgid tirim agus sócmhainní a fhaightear ó ghníomhaíochtaí coiriúla) chun a mbunús neamhdhleathach a cheilt. Is fadhb í atá ar fud an domhain agus le blianta beaga anuas, tá rialtais ag déanamh tréaniarrachtaí chun dul i ngleic léi.

In Éirinn, déileáladh le sciúradh airgid mar choir an-tromchúiseach ó ritheadh an tAcht um Cheartas Coiriúil, i 1994. Déanann an tAcht um Cheartas Coiriúil (Sciúradh Airgid agus Maoiniú Sceimhlitheoireachta), 2010 reachtaíocht frithsciúrtha airgid agus frithmhaoinithe sceimhlitheoireachta na hÉireann a nuashonrú agus cuireann sé iad ar aon dul le ceanglais an tríú Treoir ón AE maidir le Sciúradh Airgid (2005/60/CE).

Ina theannta sin, tugann an tAcht éifeacht do mholtaí áirithe an Tascfhórsa Gníomhaíochta Airgeadais (FATF), an comhlacht idirnáisiúnta frithsciúrtha airgid agus frithmhaoinithe sceimhlitheoireachta.

Rialacha

Céard is cion sciúrtha airgid?

Tugtar sainmhíniú in Alt 7 den Acht ar chion sciúrtha airgid i dtéarma réadmhaoine atá mar fháltais ó iompar coiriúil.

Tá cionta sciúrtha airgid déanta ag duine nuair is eol do dhuine, nó nuair a chreideann siad, gurb éard atá sa réadmhaoin fáltais ó iompar coiriúil agus go bhfuil baint ag an duine sa mhéid a leanas:

  • Cineál, foinse, láthair, cóiriú, gluaiseacht nó úinéireacht fhíor na réadmhaoine a cheilt
  • An réadmhaoin a thiontú, a aistriú, a láimhseáil, a fháil, a bheith faoi d’úinéireacht nó a úsáid, nó
  • An réadmhaoin a bhaint ón Stát, nó í a thabhairt isteach chuig an Stát

Cad is “duine ainmnithe” ann?

Leagann an tAcht dualgais ar dhaoine ainmnithe chun a gnólachtaí a chosaint i leith bheith úsáidte le haghaidh sciúradh airgid nó cuspóirí maoinithe sceimhlitheoireachta.

Tugtar an sainmhíniú in Alt 25 den Acht ar an téarma “duine ainmnithe” mar aon duine a oibríonn in Éirinn in aon cheann de na poist a leanas:

  • Institiúid creidmheasa nó airgeadais (áirítear leis seo soláthraithe seirbhíse ciste agus cistí, iasachtóirí airgid agus tarchur airgid/gnólachtaí bureau de change) mura ndéantar eisceacht shonrach díobh
  • Iniúchóir, cuntasóir seachtrach nó comhairleoir cánach
  • Gairmí ábhartha neamhspleách dlí
  • Iontaobhas nó soláthraí seirbhíse cuideachta
  • Soláthraí seirbhíse réadmhaoine
  • Casino*
  • Duine atá ina stiúrthóir ar chumann príobháideach ball ina dtugtar faoi ghníomhaíochtaí cearrbhachais
  • Duine a thrádálann in earraí maidir le hidirbheartaíochtaí lena mbaineann ar a laghad €15,000 d'airgead a fháil
  • Duine ar bith eile d’aicme a fhorordaítear

*casino in aghaidh an dlí in Éirinn faoi láthair ach cuireadh san áireamh ar an liosta thuas iad mar thoradh ar bhreithiúnais a rinne an Chúirt Eorpach. Dheimhnigh na breithiúnais seo, cé go bhfuil casino in aghaidh an dlí in Éirinn fiú, ní mór do bhallstáit an AE a chinntiú go leagtar síos forálacha uile na treorach um sciúradh airgid ina ndlí náisiúnta.

Ina theannta sin, bunaíonn an tAcht roinnt údaráis inniúla a dhéanann monatóireacht ar dhaoine ainmnithe agus a chinntíonn comhlíonadh cheanglais an Achta.

Céard iad dualgais daoine ainmnithe?

Ní mór do dhaoine ainmnithe:

  • Dícheall cuí don chustaiméir a chur i bhfeidhm (mar shampla, custaiméirí nó úinéirí tairbhiúla a shainaithint),
  • Idirbheartaíochtaí amhrasta a thuairisciú don Gharda Síochána agus do na Coimisinéirí Ioncaim agus
  • Nósanna imeachta sonracha a bheith i bhfeidhm chun sciúradh airgid agus maoiniú sceimhlitheoireachta a chosc

Tá dualgais um dhícheall cuí don chustaiméir in ainm agus deacracht níos mó a chruthú chun gnólachtaí a úsáid le haghaidh sciúradh airgead coiriúil nó maoiniú sceimhlitheoireachta.

Ceanglaíonn an reachtaíocht sciúrtha airgid in Éirinn gur gá duit cruthúnas aitheantais a chur ar fáil, má osclaíonn tú cuntas bainc. Ina theannta sin, d’fhéadfaí ceisteanna eile a chur ort, mar shampla, faoi bhunús na gcistí agus faoi chineál do ghnólachta. Féadfaidh tú cuairt a thabhairt ar láithreán gréasáin na Gníomhaireachta Náisiúnta Tomhaltóirí chun teacht ar níos mó faisnéise ar chuntas bainc a oscailt in Éirinn.

An tAonad Comhlíonta Frithsciúrtha Airgid

Bunaíodh an tAonad Comhlíonta Frithsciúrtha Airgid (AMLCU) laistigh den Roinn Dlí agus Cirt. Riarann an AMCLU agus déanann siad monatóireacht ar dhaoine ainmnithe atá sannta ag an Acht don Aire Dlí agus Cirt. Ina measc seo tá:

  • Iniúchóirí, cuntasóirí seachtracha agus comhairleoirí cánach nach bhfuil faoi mhaoirsiú an chomhlachta ainmnithe cuntasaíochta cheana, Dlí-Chumann na hÉireann nó Comhairle Ghinearálta Abhcóidí na hÉireann
  • Iontaobhas nó soláthraithe seirbhíse cuideachta (más ball de chomhlacht ainmnithe cuntasaíochta an ball, beidh an comhlacht ainmnithe cuntasaíochta an t-údarás inniúil)
  • Cumainn chluichíochta ball príobháideach (duine a stiúrann cumann ball príobháideach, le héifeacht, ina dtugtar faoi ghníomhaíochtaí cearrbhachais, ach cumann ina dtugtar faoi na gníomhaíochtaí cearrbhachais sin amháin)
  • Aon ghnólacht a thrádálann in earraí ina nglactar le híocaíochtaí €15,000. Is fairsing don earnáil seo agus cuimsíonn sí gnólachtaí idir déileálaithe seandachtaí, díolacháin bhád agus ghluaisteán agus déileálaithe i gclocha lómhara agus seodóirí.

Is éard atá i gceist le monatóireacht imscrúduithe a dhéanamh ar dhaoine ainmnithe lena chinntiú go gcomhlíonann siad a gceanglais faoin Acht. Tugann oifigigh údaraithe faoi na himscrúduithe seo a cheapann an tAire.

Pionóis

Gearrtar pionós uasta príosúnacht 14 bliana tar éis duine a ionchúiseamh i leith sciúradh airgid.

Ina theannta sin, is cion é go gcuireann duine comhairle nó cúnamh ar fáil d’aon duine a thugann faoi sciúradh airgid.

Cá háit a ndéanfaidh mé iarratas?

An tAonad um Chomhlíonadh ar Chomhrac i gcoinne Sciúradh Airgid

An Roinn Dlí agus Cirt agus Comhionannais
94 Faiche Stiabhna
Baile Átha Cliath 2

Teil:(01) 602 8400
Láithreán Gréasáin: http://www.amlcu.gov.ie/
R-phost: antimoneylaundering@justice.ie

Page edited: 7 November 2012