An Garda Síochána - fórsa póilíneachta náisiúnta

Réamhrá

Is é an Garda Síochána (ar a dtugtar na Gardaí go coitianta) an fórsa náisiúnta póilíneachta. Ciallaíonn an t-ainm ‘an Garda Síochána’ ‘gardaí na síochána’. Is í an phríomhreachtaíocht faoina bhfeidhmíonn siad Acht an Gharda Síochána, 2005.

Tá an Garda Síochána freagrach as tabhairt faoi gach dualgas póilíneachta i Stát na hÉireann. Ina theannta sin, soláthraíonn siad seirbhísí slándála agus tugann siad faoin bhforfheidhmiú go léir ar dhlí coiriúil agus tráchta.

Tá go leor cumhachtaí ag na Gardaí, lena n-áirítear na cumhachtaí chun tú a ghabháil má tá siad in amhras go bhfuil cion coiriúil déanta agat. Anuas air sin, tá na cumhachtaí acu chun tú féin nó do réadmhaoin a chuardach.

Deimhnithe ón nGarda Síochána

Is gnách go dteastaíonn Deimhnithe ón nGarda Síochána sular féidir leat iarratas a dhéanamh ar víosa chun cuairt a thabhairt ar thíortha eile nó taisteal chucu. Tá breis faisnéise faoi conas Deimhniú ón nGarda Síochána a fháil anseo.

An eagraíocht agus struchtúr

Tá an tAire Dlí agus Cirt agus Comhionannais freagrúil don Oireachtas maidir le feidhmíocht an Gharda Síochána. Ceapann an Rialtas Coimisinéir an Gharda Síochána, áfach, agus bíonn sé/sí freagrach as reáchtáil laethúil an fhórsa.

Ar an 1 Eanáir 2016, bhunaigh an rialtas an tÚdarás Póilíneachta neamhspleách faoi an Gharda Síochána (an tÚdarás Póilíneachta agus Forálacha Llghnéitheacha) 2015 (pdf) chun maoirseacht a dhéanamh ar fheidhmíocht an Gharda Síochána i ndáil le seirbhísí póilíneachta.

Tá 2 Leas-Choimisinéir agus 12 Choimisinéir Chúnta ag an gCoimisinéir. Faoi bhun an Leas-Choimisinéara, seo a leanas struchtúr céimeanna an Gharda Síochána:

  • Ard-Cheannfort
  • Ceannfort
  • Cigire
  • Sáirsint
  • Garda

Ar mhaithe le cuspóirí póilíneachta, tá Éire roinnte i 6 réigiún, agus tá Coimisinéir Cúnta réigiúnach i ngach ceann díobh. Tá roinnt rannán an Gharda Síochána ann i ngach réigiún. Tá Ard-Cheannfort i gceannas ar rannán, agus tá sa rannán sin ceantair.

Tá Ceannfort i gceannas ann i ngach ceantar. Tá na ceantair roinnte ina bhfocheantair, agus is gnách go mbíonn Sáirsint freagrach astu siúd. Is gnách nach mbíonn ach stáisiún Gardaí amháin ann i ngach focheantar. Idir 3 agus 100 Garda a bhíonn i líon na nGardaí i bhfocheantar.

Is é an ceantar an bunaonad ceannais. Tugtar an tOifigeach Ceantair ar an gCeannfort chomh maith, agus tá roinnt feidhmeanna sonracha aige/aici maidir le ceisteanna ar nós ceadúnú beár agus deimhnithe d’airm thine a eisiúint.

Tá thart ar 13,000 comhalta den Gharda Síochána ann. Ní bhíonn airm thine á n-iompar de ghnáth ag Gardaí faoi éide.

Coir a thabhairt le fios

Más íospartach coireachta thú, ba cheart duit teagmháil a dhéanamh leis na Gardaí. Is í uimhir ghutháin na seirbhísí éigeandála 999 nó 112. I gcásanna nach bhfuil chomh práinneach céanna, ba cheart duit teagmháil a dhéanamh le stáisiún áitiúil na nGardaí. Tá níos mó faisnéise ar fáil faoi choir a thabhairt le fios do na Gardaí inár gcáipéis ar íospartaigh na coireachta agus an Garda Síochána.

Tionscnamh atá in Crimestoppers a oibríonn na Gardaí agus an pobal gnó. Féadfaidh tú faisnéis a thabhairt do na Gardaí faoi aon imscrúdú coiriúil agus leas á bhaint as an uimhir rúnda shaorghlao 1800 25 00 25. Bíonn bleachtairí sainoilte an Gharda Síochána ann mar fhoireann na huimhreach saorghlao rúnda seo.

Féadfaidh tú teacht ar bhreis faisnéise ar choir a thabhairt le fios ar láithreán gréasáin an Gharda Síochána.

Rochtain a fháil ar fhaisnéis a bhaineann leat atá i seilbh na nGardaí

Faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí, tá an ceart agat go n-inseofar duit cibé acu an bhfuil nó nach bhfuil aon fhaisnéis á coimeád i gcomhad ag na Gardaí fút. Tá an ceart agat, chomh maith, chun cóip den fhaisnéis sin a fháil.

Má tá faisnéise a bhaineann leat i seilbh na nGardaí, áfach, agus más dócha go ndéanfaí dochar do chosc, do bhrath agus d’imscrúdú coireachta nó do ghabháil nó d’ionchúiseamh ciontóirí má thugtar an fhaisnéis seo duit, ní thabharfar rochtain ar an bhfaisnéis seo duit.

Féadfaidh tú níos mó a léamh faoi rochtain ar thaifid an Gharda Síochána anseo.

faisnéis ar ghrinnfhiosrúchán an Gharda Síochána anseo.

Gearáin

Mura bhfuil tú go hiomlán sásta leis an gcabhair a fuair tú ó chomhalta an Gharda Síochána nó má tá aon fhiosrú nó moladh agat, ba chóir duit teagmháil a dhéanamh le hOifigeach Idirchaidrimh an Gharda Síochána nó le do cheannfort áitiúil. Gheobhaidh tú freagra laistigh de 21 lá.

Is féidir leat gearán a dhéanamh freisin faoi chomhalta na nGardaí le hOmbudsman an Gharda Síochána. Déileálann Ombudsman an Gharda Síochána le gearáin ina bhfuil líomhaintí faoi choireanna coiriúla agus faoi iompar míchuí. Mar shampla, má tá Garda ar meisce agus é/í ar dualgas.

Tuilleadh Eolais

Le tuilleadh eolais a fháil faoi na Gardaí ba chóir duit teagmháil a dhéanamh le:

Ceanncheathrú an Gharda Síochána

Oifig Preasa agus Caidrimh Phoiblí an Gharda
Páirc an Fhionnuisce
Baile Átha Cliath 8
Ireland

Teil:(01) 666 0000
Facs:(01) 666 2033
R-phost: gpro@iol.ie

Más mian leat labhairt go díreach leis na Gardaí, déan teagmháil le do stáisiún Garda áitiúil.

Is féidir leat gearáin a dhéanamh faoi na Gardaí ag:

Coimisiún Ombudsman an Gharda Síochána

150 Sráid na Mainistreach Uacht
Dublin 1
Ireland

Lóghlao:1890 600 800
Facs:(01) 814 7023
Láithreán Gréasáin: http://www.gardaombudsman.ie/
R-phost: info@gsoc.ie

Page edited: 5 January 2016