Rochtain ar thaifid na nGardaí

Rialacha

An féidir liom rochtain a fháil ar aon sonraí atá á gcoinneáil fúm ag na Gardaí?

Is féidir, ach tá roinnt srianta ar na sonraí gur féidir leat rochtain a fháil orthu.

Ligeann alt 4 den Acht um Chosaint Sonraí duit iarratas a dhéanamh ar na Gardaí ar chóip d'aon sonraí pearsanta atá á choinneáil acu maidir leat. Tar éis iarratas rochtana a dhéanamh ar na Gardaí, tá tú i dteideal na rudaí seo a leanas:

• Cóip a fháil de na sonraí atá á gcoinneáil fút
• Cóip a fháil d'aon sonraí atá á gcoinneáil fút nuair is tuairim atá iontu (ach amháin más rud é gur tugadh na tuairimí sin faoi rún)
• Fios a bheith agat cén cuspóir lena bhfuil na sonraí á choinneáil
• Fios a bheith agat faoi dhuine ar bith a nochtann na Gardaí na sonraí sin leo
• Fios a bheith agat faoi fhoinse na sonraí (.i. cad as a dtáinig na sonraí) ach amháin má tá sé sin i gcoinne leas an phobail.

Tá roinnt cearta eile agat faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí, chomh maith leis an gceart ar rochtain a dhéantar cur síos air thuas. I measc na gceart breise seo tá sé de cheart agat aon fhaisnéis phearsanta nach bhfuil cruinn a cheartú nó a scrios agus an ceart gearán a dhéanamh leis an gCoimisinéir Cosanta Sonraí.

Tar éis do na Gardaí iarratas ceart a fháil uait, caithfidh siad freagra a thabhairt duit taobh istigh de 40 lá. Is amhlaidh atá fiú mura bhfuil aon sonraí pearsanta fút á gcoinneáil acu nó má tá siad ag diúltú don iarratas.

Má chinneann na Gardaí go gcuirfear an fhaisnéis ar fáil duit, caithfidh siad:

• An fhaisnéis a sholáthar duit taobh istigh de 40 lá ón uair a fhaigheann siad d'iarratas
• An fhaisnéis a chur ar fáil duit ar bhealach nó i bhfoirm a bheidh soiléir duit.

Cén fáth ar féidir leis na Gardaí m'iarratas a dhiúltú?

Faoi na hAchtanna um Chosaint Sonraí, is féidir leis na Gardaí aon iarratas ar shonraí pearsanta a dhiúltú agus an fhaisnéis sin a choinneáil siar ar na forais seo a leanas:

• Más rud é go ndéanfadh an t-iarratas ar rochtain nó an t-iarratas ar shonraí duine eile a aithint. Bíonn feidhm aige seo freisin maidir le dualgas na nGardaí foinse na faisnéise atá á coinneáil a sholáthar. Más rud é go ndéanann an fhoinse nó bunús na faisnéise tríú páirtí a aithint, ansin is féidir í a choinneáil siar.
• Más rud é gurb é an cuspóir atá leis na sonraí pearsanta a choinneáil ná chun cionta a chosc, a bhrath nó a imscrúdú, nó chun ciontóirí a ghabháil nó a ionchúiseamh.

An féidir le duine iarratas a dhéanamh ar mo shon leis na Gardaí ar mo shonraí pearsanta?

Is féidir. Is féidir leis na Gardaí iarratas ar rochtain a fháil ó ionadaí ar do shon. Beidh orthu áfach a bheith sásta iad féin maidir le haitheantas an duine sin agus ní mór a ndóthain faisnéise a bheith curtha ar fáil dóibh fút chun cabhrú leo aitheantas a dheimhniú agus na sonraí atá á lorg nó a ndearnadh iarratas orthu a aimsiú.

Beidh dearbhú i scríbhinn ag teastáil ó na Gardaí uait, ag tabhairt údarás do d'ionadaí an t-iarratas a dhéanamh. Sampla den méid seo ná nuair a bheadh údarás tugtha agat do d'aturnae chun iarratas a dhéanamh ar an bhfaisnéis.

Nuair a bhaineann an t-iarratas le páiste, ansin is féidir le tuismitheoir nó le caomhnóir úsáid a bhaint as an gceart chun iarratas a dhéanamh ar fhaisnéis agus í a fháil thar ceann an pháiste más rud é:

• Nach bhfuil an cumas intleachtach ag an bpáiste cineál an iarratais a thuiscint
• Go bhfuil an tuismitheoir nó caomhnóir ag gníomhú ar son an leasa is fearr don pháiste.

An féidir leis na Gardaí rochtain a fháil ar shonraí pearsanta atá á gcoinneáil ag daoine eile maidir liom?

Is féidir. I gcúinsí áirithe, tá na Gardaí i dteideal rochtain a fháil ar do shonraí pearsanta. Sna cúinsí sin ní bheidh an duine atá ag coinneáil sonraí pearsanta mar sin ag sárú na rialacha i gcoinne sonraí pearsanta a nochtadh le tríú páirtithe. Seo a leanas na huaireanta gur féidir leis na Gardaí rochtain a fháil ar shonraí pearsanta mar sin:

• Más rud é go bhfuil na sonraí pearsanta riachtanach chun slándáil an Stáit a chosaint, i dtuairim chomhalta den Gharda Síochána (nach bhfuil faoi bhun chéim Ard-Cheannfoirt)
• Más rud é go bhfuil na sonraí pearsanta ag teastáil ar mhaithe le cionta a chosc, a bhrath nó a imscrúdú, nó chun ciontóirí a ghabháil nó a ionchúiseamh.