Forbhreathnú ar fhiachas morgáiste

Réamhrá

Má tá fadhbanna agat le do mhorgáiste a íoc, d’fhéadfá bheith buartha go gcaillfeá do theach.

Labhair le d’iasachtóir. Munar féidir leat – labhair le MABS.

Tá seirbhís tiomnaithe neamhspleách, faoi rún, saor in aisce ag MABS anois i leith riaráistí morgáiste.

Is ionad ilfhreastail é MABS le haghaidh comhairle agus tarchur i leith fiachais mhorgáiste.

Is cuma cad é do chás, cabhróidh MABS leat an chéad chéim eile a aimsiú.

Glac smacht ar cad a tharlóidh anois.

Cuir glao ar MABS inniu ar 0761 07 2000 chun faisnéis, comhairle agus tarchur neamhspleách a fháil.



Gach seans gurb é an morgáiste ar do theach nó ar d'árasán an ceangaltas airgeadais is mó agus is tábhachtaí atá agat. Nuair a fhaigheann tú morgáiste, faigheann an institiúid iasachtaí éileamh ar do mhaoin. Mura bhfuil tú in ann leanúint le d'aisíocaíochtaí morgáiste, is féidir go ndéanfaidh an institiúid iasachtaí iarracht do theach a athshealbhú ar deireadh.

Má tá fadhb agat le do mhorgáiste a íoc, fiú muna bhfuil riaráistí agat go fóill, ba chóir duit labhairt le hAonad Tacaíochta Riaráistí d'iasachtóra chomh luath agus is féidir. Beidh na fadhbanna níos measa má bhíonn tú ag moilliú agus ag carnadh riaráistí íocaíochta. Ní theastaíonn ó institiúidí iasachtaí do theach a athshealbhú. Teastaíonn uathu go leanfá le d'íocaíochtaí. Ba chóir go mbeadh athshealbhú do thí mar bheart deiridh ag iasachtóir.

Tá institiúidí iasachtaí faoi cheangal ag cóid iompair maidir le daoine a bhfuil deacrachtaí acu morgáiste a íoc. Oibríonn na húdaráis áitiúla de réir treoirlínte (pdf) atá bunaithe ar na cóid iompair sin.

De réir na gcód seo, caithfidh d'iasachtóir céimeanna áirithe a thógáil chun déileáil le fadhbanna ar bith atá agat morgáiste a íoc. Faoi Chód Iompraíochta ar Riaráistí Morgáiste (CIRM) (pdf), ní mór d’iasachtóirí Próiseas Réitigh do Riaráistí Morgáiste (MARP).a úsáid agus iad ag déileáil le custaiméirí riaráiste agus réamh-riaráistí.

Léigh tuilleadh ar keepingyourhome.ie.

Iasachtaí agus fiachais eile

Fiú mura bhfuil riaraistí morgáiste agat, d’fhéadfadh baol athshealbhaithe a bheith ann má tá fiachais eile agat. Má charnaíonn tú fiachais eile agus nach bhfuil tú ábalta iad a aisíoc, d’fhéadfadh na daoine lena bhfuil airgead le haisíoc agat an fiachas a chlárú mar morgáiste breithiúnais in aghaidh do thí nó d'árasáin agus iarracht a dhéanamh an t-airgead a aisghabháil ar an mbealach sin (féach ar ár ndoiciméad mar gheall ar athshealbhú tí).

Léigh tuilleadh mar gheall ar fhiachas faidhbe.

Cabhair ó MABS

Chomh luath agus a n-éiríonn deacrachtaí morgáiste nó deacrachtaí eile fiachais, is féidir leat cúnamh a fháil ón tSeirbhís Bhuiséadta agus Chomhairle Airgid (MABS nó SBCA), go díreach in oifig MABS no tríd an líne chabhrach.

Mar chuid den Phróiseas Réitigh Riaráistí Morgáiste (PRRM), iarrfaidh d’iasachtóir morgáiste ort do chás airgeadais a dhoiciméadú ar Ráiteas Caighdeánach Airgeadais (pdf). Féadfaidh an SBCA cabhrú leat an ráiteas seo a chomhlánú.

I measc na mbeart ata ann chun tacú le daoine a bhfuil riaráistí morgáiste acu tá ról níos mó don SBCA chun faisnéis, comhairle agus cúnamh a sholáthar d’iasachtaithe a bhfuil riaráistí acu. Rinneadh seirbhís thiomnaithe Riaráistí Morgáiste agus seirbhís Mheantóir Cúirte d’fhéichiúnaithe a raibh imeachtaí cúirte i ndán dóibh a sheoladh an 22 Nollaig 2015.

Anuas air sin, ta ról lárnach ag an SBCA i scéim nua chun cabhrú le daoine a bhfuil droch-riaráistí morgáiste acu chun comhairle neamhspleách shaineolach airgeadais agus dlí a fháil, mar chuid den tseirbhís náisiúnta réitigh do riaráistí morgáiste (Abhaile).

Aimsigh d'oifig áitiúil MABS nó glaoigh ar an líne chabhrach ag 0761 07 2000 (9rn - 8in, Luan - Aoine) nó ríomhphost: helpline@mabs.ie

Foinsí eile faisnéise agus comhairle

Soláthraíonn roinnt eagraíochtaí eile faisnéis agus comhairle do dhaoine a bhfuil riaráistí morgáiste agus fiachas fadhbach eile i ndán dóibh.

Cuimsítear ar láithreán gréasáin an Choimisiúin um Iomaíocht agus Cosaint Tomhaltóirí sraith ceisteanna coitianta maidir le déileáil le riaráistí morgáiste agus plean gníomhaíochta céim ar chéim chun déileáil le fiachas go ginearálta.

treoir maidir leis an Cód Iompraíochta ar Riaráistí Morgáiste (pdf) foilsithe agna hIonaid um Chomhairle Dlí in Aisce (FLAC).

B’fhéidir go mbeifeá ag iarraidh comhairle dlí a fháil faoi na roghanna atá agat agus faoi cad a tharlóidh má ghlacann an t-iasachtóir céimeanna chun do theach a athshealbhú. Tugann FLAC comhairle dlí saor in aisce ó líonra d’ionaid chomhairle dheonacha ar fud na tíre, agus tá cuid acu bunaithe in Ionaid Faisnéise do Shaoránaigh.

D’fhéadfá a bheith in ann teacht ar chomhairle dlí freisin ón mBord um Chúnamh Dlíthiúil, ach tá tástáil acmhainne ann ina leith. Mar chuid den scéim nua um chomhairle airgeadais agus dlí a luaitear thuas, oibríonn an Bord um Chúnamh Dlíthiúil painéal aturnaetha chun cúnamh agus comhairle dlí a sholáthar do dhaoine atá i mbaol a dteach a chailleadh agus déanann an SBCA iad a atreorú. Oibríonn sí seirbhís “aturnae dualgais”, chomh maith, chun tacaíocht cúirte a sholáthar d’iasachtaithe dócmhainneacha in imeachtaí athshealbhaithe. Soláthraítear na seirbhísí seo saor in aisce, faoi chóras dearbháin.

I measc na n-eagraíochtaí eile a chuireann comhairle agus cabhair ar fáil, tá Eagraíocht Sealbhóirí Morgáiste na hÉireann (IMHO) , New Beginning, Phoenix Project Ireland agus StepChange Debt Charity Ireland. Cuireann tionscnamh speisialta ar chumas chustaiméirí Ghrúpa AIB agus KBC Bank IMHO a fhostú chun dul i dteagmháil leis an mbanc ar a son, saor in aisce.

Page edited: 26 October 2016