An Scéim Tacaíochta do Thithe Altranais

Rialacha

Caithfear iarratas a dhéanamh chuig an FSS ar an fhoirm chaighdeánach iarratais.

Trí chéim atá sa phróiseas iarratais:

Céim 1 is ea iarratas ar Mheasúnacht ar Riachtanais Chúraim – féach thíos. Sainaithníonn an Measúnú ar Riachtanais Chúraim cibé an bhfuil cúram fadtéarmach i dteach altranais de dhíth ort, is é sin le rá, cibé an bhféadfaí tacú leat chun leanúint i do chónaí sa bhaile nó cibé an mbeadh cúram fadtéarmach i dteach altranais níos oiriúnaí.

Céim 2 is ea iarratas ar thacaíocht Stáit – féach thíos. Bainfear úsáid as an fhaisnéis a gheofar uait chun Measúnú Airgeadais a dhéanamh – féach thíos – a shocróidh an méid a íocfaidh tú i leith do chúraim agus an méid a íocfaidh an Stát. Féachann an Measúnú Airgeadais ar do theacht isteach agus ar do shócmhainní agus oibríonn amach an méid a íocfaidh tú i leith chostas do chúraim. An FSS a íocfaidh iarmhéid chostas do chúraim. Tacaíocht Stáit a thugtar ar an íocaíocht seo ón FSS.

Ní mór do gach iarrthóir Céimeanna 1 agus 2 a dhéanamh.

Céim 3 is ea iarratas roghnach ar an Iasacht Teach Altranais, is é sin le rá, má theastaíonn uait an chuid sin den ranníocaíocht atá bunaithe ar do bhaile nó ar réadmhaoin eile a chur siar.

Ba cheart an fhoirm iarratais a chomhlánú agus ní mór don té atá ainmnithe ar an bhfoirm iarratais an fhoirm a shíniú. Féadfaidh duine eile, ar a dtugtar Duine Sonraithe, an t-iarratas a dhéanamh ar a s(h)on, i gcásanna áirithe (féach thíos).

Measúnú ar Riachtanais Chúraim

Gairmí cuícháilithe sláinte a cheapfaidh an FSS, altra, mar shampla, a dhéanfaidh an Measúnú ar Riachtanais Chúraim. Is féidir é a dhéanamh uair ar bith in ospidéal nó i suíomh pobail mar do bhaile féin, agus d’fhéadfadh scrúdú fisiceach a bheith i gceist leis.

Cuirfidh an measúnú na nithe seo a leanas san áireamh:

• do chumas gnáthghníomhaíochtaí laethúla a dhéanamh, mar shampla, tú féin a ní, a ghléasadh, siopadóireacht a dhéanamh, bogadh timpeall
• na seirbhísí míochaine, sláinte agus sóisialta pearsanta a fhaigheann tú nó atá ar fáil duit tráth déanta an mhéasúnaithe agus i gcoitinne
• an tacaíocht a fhaigheann tú ón teaghlach agus ón bpobal, agus
• do mhianta agus do rogha féin.

Ullmhófar tuairisc nuair a bheidh an Measúnú ar Riachtanais Chúraim déanta. Ní mór don FSS cinneadh a dhéanamh, bunaithe ar an tuairisc, cibé an é cúram fadtéarmach i dteach altranais an rogha is oiriúnaí duit. Cuirfear an cinneadh i scríbhinn chugat laistigh de dheich lá oibre. Gheobhaidh tú cóip den tuairisc agus de na cúiseanna leis an gcinneadh.

Ní mór tú a mheasúnú mar dhuine a bhfuil cúram teach altranais de dhíth ort le bheith cáilithe do thacaíocht Stáit nó d'Iasacht Teach Altranais.

Féadfaidh an FSS úsáid a bhaint as an Measúnú ar Riachtanais Chúram chun riachtanais eile sláinte nó pearsanta sóisialta a shainaithint. Ach níl aon cheangal orthu de réir dlí na seirbhísí sainaitheanta a sholáthar.

Measúnú Airgeadais

Féachann an Measúnú Airgeadais ar do theacht isteach agus do shócmhainní chun an ranníocaíocht a bheidh le híoc agat i leith an chúraim a oibriú amach. Íocfaidh an FSS iarmhéid an chostais chúraim. Mar shampla, má chosnaíonn do chúram €1,000 sa tseachtain, agus más é €300 do ranníocaíocht féin, íocfaidh an FSS an t-iarmhéid seachtainiúil de €700. Tacaíocht Stáit a thugann an FSS ar an íocaíocht seo.

Féachann an Measúnú Airgeadais ar gach teacht isteach agus sócmhainn dá bhfuil agat.

Más ball de lánúin thú, bunófar an measúnú ar leath de theacht isteach agus de shócmhainní na lánúine. Mar shampla, má tá €600 de theacht isteach sa tseachtain ag lánúin, bhunófaí an measúnú ar 50% den €600, nó €300. Lena chur ar bhealach eile, mheasfaí go raibh teacht isteach de €300 sa tseachtain ag an té atá i ngátar cúraim.

Teacht isteach agus sócmhainní
Áirítear ar theacht isteach gach tuilleamh, pinsean, sochar nó liúntas leasa shóisialaigh nó teacht isteach ó chíos, teacht isteach ó oifig nó stiúrthóireacht, teacht isteach ó tháillí, ó choimisiúin, ó dhíbhinní nó ó ús, nó aon teacht isteach a choinnigh tú uait féin sna cúig bliana sula ndearna tú an t-iarratas.

Sócmhainn is ea réadmhaoin ábhartha nó saibhreas, lena n-áirítear réadmhaoin nó saibhreas lasmuigh den Stát. Roinntear sócmhainní in dhá chatagóir ar leith, sócmhainní airgid agus sócmhainní ábhartha.

Áirítear ar shócmhainní airgid coigilteas, stoic, scaireanna agus urrúis. Áirítear ar shócmhainní ábhartha gach cineál réadmhaoine seachas sócmhainní airgid, mar shampla príomháit chónaithe an duine agus talamh. Sa dá chás, féachfaidh an measúnú ar shócmhainní a choinnigh tú uait féin sna cúig bliana sula ndearna tú an t-iarratas.

Ní chuirfidh an measúnú ar áireamh teacht isteach do ghaolta, ar nós teacht isteach do leanaí.

Do ranníocaíocht i leith cúraim
Tar éis féachaint ar do theacht isteach agus ar do shócmhainní, oibreofar amach an ranníocaíocht a bheidh le híoc agat i leith do chúraim. Ranníocfaidh tú:

• 80% de do theacht isteach (lúide na n-asbhaintí thíos) agus
• 5% de luach aon sócmhainní in aghaidh na bliana.

Bíodh sin mar atá, ní áireofar an chéad €36,000 de do shócmhainní, nó €72,000 i gcás lánúine, sa Mheasúnú Airgeadais.

I gcás ina bhfuil talamh agus réadmhaoin ar áireamh i do shócmhainní, d'fhéadfaí an ranníocaíocht de 5% bunaithe ar na sócmhainní sin a chur siar agus a íoc leis na Coimisinéirí Ioncaim i ndiaidh do bháis. An Iasacht Teach Altranais a thugtar air sin. Gheobhaidh tú tuilleadh eolais mar gheall ar aisíoc na hIasachta Teach Altranais sna Ceisteanna Coitianta mar gheall ar an Scéim Tacaíochta do Thithe Altranais(pdf)

Ní áireofar do phríomháit chónaithe ar an mheasúnú airgeadais ach sna chéad trí bliana de do thréimhse cúraim. An 'uasteorainn trí bliana nó 15%’ a thugtar air seo. Ciallaíonn sé go n-íocfaidh tú ranníocaíocht de 5% bunaithe ar do phríomháit chónaithe ar feadh trí bliana ar a mhéad is cuma cén tréimhse a chaithfidh tú i dteach altranais.

I gcás lánúine, cuirfear uasteorainn de 7.5% i bhfeidhm ar ranníocaíochaí bunaithe ar an bpríomháit chónaithe i gcás ina bhfanann páirtí amháin sa bhaile fad a dtéann an páirtí eile isteach i dteach altranais le haghaidh cúraim fhadtéarmaigh, is é sin le rá, tá feidhm ag an 'uasteorainn trí bliana' i gcónaí. Má roghnaíonn tú an Iasacht Teach Altranais maidir le do phríomháit chónaithe, féadfaidh do chéile nó do pháirtí iarratas a dhéanamh ar shiarchur na hIasachta ar feadh a s(h)aoil.

Má tá cónaí ort i dteach altranais le trí bliana, ní bheidh an ranníocaíocht 5% ar do phríomháit chónaithe le híoc agat.

Tar éis trí bliana, fiú má tá cúram fadtéarmach á fháil agat i gcónaí i dteach altranais, ní íocfaidh tú aon ranníocaíocht eile bunaithe ar do phríomháit chónaithe. Tá feidhm ag an ‘uasteorainn trí bliana’ seo is cuma cibé an roghnaíonn tú an Iasacht Teach Altranais nó nach roghnaíonn.

Cuirfear gach sócmhainn eile san áireamh fad a bhíonn tú ag fáil cúraim fhadtéarmaigh.

Leathnaítear an ‘uasteorainn trí bliana’ chuig feirmeacha agus gnóthais i gcásanna áirithe.

Cuimsíonn an Measúnú Airgeadais roinnt cosaintí a chinnteoidh:

• nach n-íocfaidh duine ar bith níos mó ná costas iarbhír an chúraim
• go gcoimeádfaidh tú liúntas pearsanta de 20% de do theacht isteach nó 20% de uasráta an Phinsin Stáit (Neamhranníocaíoch), cibé acu is mó.
• má tá céile nó páirtí sa bhaile agat, go bhfágfar 50% de theacht isteach na lánúine nó uasráta an Phinsin Stáit (Neamhranníocaíoch) acu, cibé acu is mó.

Sainítear lánúin mar lánúin phósta atá ag maireachtáil i bhfochair a chéile. Áirítear air chomh maith lánúin heitrighnéasach nó chomhghnéis atá ag maireachtáil i bhfochair a chéile ar feadh trí bliana ar a laghad.

Tábla achomair maidir le ranníocaíochtaí bliantúla 5% bunaithe ar shócmhainní

Asbhaintí
Ceadaítear na hasbhaintí seo a leanas, i dtaca le teacht isteach:

• Cáinioncam, ranníocaíochtaí árachais shóisialaigh agus tobhaigh a íocadh iarbhír
• I gcás ina mbaineann an phríomháit chónaithe leis an duine, ús ar iasachtaí le haghaidh ceannach, deisiú nó feabhsú na príomháite cónaithe.
• I gcás ina n-íocann duine cíos ar son a p(h)ríomháit chónaithe (is é sin le rá, go bhfuil cónaí air/uirthi i gcóiríocht ar cíos), féadfar íocaíochtaí cíosa maidir leis an áit chónaithe a asbhaint i gcás ina bhfuil páirtí an duine nó leanbh de chuid na lánúine atá faoi bhun 21 bliain ina gcónaí san áit chónaithe.
• Costais sláinte is inlamháilte chun críocha cánach, seachas ranníocaíochtaí is iníoctha faoin Scéim Tacaíochta do Thithe Altranais.
• Íocaíochtaí cothabhála maidir le leanbh, céile nó iarchéile a rinneadh faoi chomhaontú idirscartha nó ordú cúirte.

I gcás sócmhainní measúnaítear glanluach na sócmhainne, is é sin le rá, a luach lúide aon iasachtaí a tabhaíodh go sonrach chun an tsócmhainn a cheannach nó a fheabhsú.

Cé leis a íoctar an ranníocaíocht?

Teach Altranais Phoiblí: Íocann tú an ranníocaíocht mheasúnaithe leis an FSS.
Teach Altranais Phríobháideach: Íocann tú an ranníocaíocht mheasúnaithe go díreach leis an teach altranais. Íocann an FSS iarmhéid an chostais chúraim leis an teach altranais príobháideach.

Ní íocfar tacaíocht airgeadais ach sa chás go meastar go n-oireann an teach altranais do do riachtanais.