Teidlíocht do sheirbhísí sláinte

Rialacha

Tá an daonra Éireannach roinnte i ndá ghrúpa maidir le teidlíocht seirbhísí sláinte - iad siúd a bhfuil cárta leighis acu agus iad siúd nach bhfuil cárta leighis acu.

Daoine le Cárta Leighis

Má tá cárta leighis agat tá tú i dteideal:

• Saor in Aisce seirbhísí liachleachtóirí ginearálta
• drugaí agus míochaine ar oideas, faoi réir táille bhreise de 50c in aghaidh na míre oidis ón 1 Deireadh Fómhair 2010
• seirbhísí ospidéil phoiblí
• fiaclóireachta, súl, cluas
• seirbhísí máithreachais agus cúraim naíonán
• réimse seirbhísí cúraim phobail agus seirbhísí pearsanta sóisialta

Daoine gan Chárta Leighis

Muna bhfuil cárta leighis agat, tá tú i dteideal seirbhísí ospidéil phoiblí saor in aisce ach b'fhéidir go mbeidh ort táillí ospidéil do sheirbhísí othair chónaithigh agus eisothair a íoc. Tá tú i dteideal drugaí agus míochaine ar oideas freisin chomh maith le seirbhísí máithreachais agus cúraim naíonán agus d'fhéadfá a bheith i dteideal seirbhísí cúraim phobail agus seirbhísí pearsanta sóisialta saor in aisce nó fóirdheontaithe.

Mura mbíonn Cárta Cuairte LG agat níl tú i dteideal seirbhísí liachleachtóirí ginearálta saor in aisce.

D'fheadfá a bheith i dteideal roinnt seirbhísí cúraim phobail agus seirbhísí pearsanta sóisialta.

Seirbhísí ginearálta

Tá roinnt seirbhísí ar fáil do dhaoine de réir an riachtanais nó an stádais sláinte atá acu, is cuma má tá nó muna bhfuil cárta leighis acu.

Mar shampla,

• Tá daoine atá incháilithe don Scéim Breoiteachta Fadtréimhsí i dteideal cógais agus leigheasanna a fháil saor in aisce chun an galar sin a chóireáil.
• Tá seirbhísí sláinte leanaí ar fáil do gach leanbh.
• Tá cothú sláinte dírithe ar an bpobal ar fad.

Gnáthchónaí a chruthú

Má tá tú ag teacht chun cónaí in Éirinn nó ag filleadh anseo chun cónaí ann, ní mór duit a chruthú d’Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) go bhfuil “gnáthchónaí” ort anseo.

D’fhéadfadh sé go dteastódh siad seo a leanas ó Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) chun a chruthú go bhfuil gnáthchónaí ar dhuine:

• Cruthúnas go bhfuil maoin ceannaithe nó tógtha ar cíos, chomh maith le cruthúnas gurb í an mhaoin seo príomháit chónaithe an duine.
• Fianaise gur aistríodh airgead, cuntais bainc, pinsin srl.
• Víosa nó cead cónaithe.
• Víosa nó cead oibre, ráitis ó fhostóirí srl.
• I gcásanna áirithe, beidh ar an iarratasóir mionnscríbhinn (ráiteas scríofa faoi mhionn) a shíniú.

Tá aon duine, is cuma cén náisiúntacht é/í, lena nglacann Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte mar dhuine ar a bhfuil gnáthchónaí in Éirinn, i dteideal teidlíocht iomlán (Catagóir 1, .i. sealbhóirí cártaí leighis) nó teidlíocht theoranta (Catagóir 2) ar sheirbhísí sláinte.

Díreach mar gheall go bhfuil náisiúnach nach as an AE dó/di tar éis a (h)incháilitheacht maidir le seirbhísí sláinte a chruthú ní hé sin le rá go bhfuil a gcleithiúnaithe incháilithe freisin.

D’fhéadfadh sé go mbeadh ar chleithiúnaithe náisiúnach nach as an AE dóibh na riachtanais thuas a shásamh freisin.

Saoránaigh an AE

Faoi rialacha an AE, má tá cónaí ort in Éirinn agus tú ag fáil Pinsean Slándála Sóisialaí ó Stát eile san AE, d’fhéadfá a bheith i dteideal cárta leighis anseo gan iallach a bheith ort an gnáth-thástáil mhaoine a shásamh ar an gcoinníoll nach bhfuil tú ag fáil Pinsean Leasa Shóisialaigh Éireannach agus nach bhfuil tú fostaithe nó féinfhostaithe anseo. Má tá ioncam neamhthuillte os cionn €3,174.34 in aghaidh na bliana agat, d’fhéadfaí féachaint ort mar dhuine féinfhostaithe agus d’fhéadfadh sé go mbeadh ort tástáil mhaoine a shásamh chun cárta leighis a fháil.

Go hiondúil, má tá tú ag obair i mBallstát amháin agus i do chónaí i gceann eile, tá tú i dteideal seirbhísí sláinte a fháil sa stát ina gcónaíonn tú agus sa stát ina n-oibríonn tú. Ciallaíonn sé seo go bhfuil oibrithe a chónaíonn anseo ach a oibríonn i dTuaisceart Éireann i dteideal cártaí leighis a fháil anseo gan tástáil mhaoine a dhéanamh. Tá a dteaghlaigh i dteideal cárta leighis in Éirinn freisin gan tástáil mhaoine chomh fada is nach bhfuil an chéile fostaithe nó féinfhostaithe anseo.

Ba chóir do náisiúnach Ballstáit eile de chuid an AE nach bhfuil clúdaithe do sheirbhísí sláinte faoi rialacha an AE a stádas maidir le “gnáthchónaí” a sheiceáil le Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) chun a n-incháilitheacht maidir le seirbhísí sláinte anseo a dhearbhú.

Cuairteoirí Gearr-Théarmacha chuig Éireann

• Tá Cuairteoirí ó Stáit san AE: i dteideal cóir leighis práinneach a fháil sa tír seo saor in aisce má tá Cárta Eorpach Árachas Sláinte acu. Ní theastaíonn Foirm Cárta Eorpach Árachas Sláinte ó chuairteoirí as an Ríocht Aontaithe. D'fhéadfaí cruthúnas chónaithe sa Ríocht Aontaithe a iarradh orthu, m.sh. cáipéis leasa shóisialaigh nó ceadúnas tiomána.
• Tá cuairteoirí ón Astráil: i i dteideal cóir leighis i gcás práinne a fháil anseo ar an mbunús céanna le daoine nach bhfuil aon chárta leighis acu, i.e., ní mór dóibh táillí ospidéil a íoc. Cuirfear seirbhísí ospidéil mar othair phoiblí ar fáil do dhaoine a chuireann fianaise chuí aitheantais ar fáil (pas/fianaise chónaithe san Astráil) agus tabharfar dóibh sonrasc ar son na táille cuí ospidéil.
• D'fhéadfaí táille a iarraidh: ar chuairteoirí ó taobh amuigh den AE ar chóir leighis ar bith a fhaigheann siad anseo.

Tá tuilleadh eolais ar fáil ó d'Oifig Sláinte Áitiúil.