Drugaí agus cógais ordaithe

Eolas

Má tá gnáthchónaí ort, bíonn tú i dteideal drugaí agus cógais faofa ordaithe atá saor in aisce nó fóirdheonaithe mar aon le háiseanna agus le fearais áirithe mháinliachta a fháil.

Cárta leighis

Tá drugaí agus cógais ordaithe cumhdaithe ag an gcárta leighis.

Scéimeanna eile

Faoin Scéim Breoiteachta Fhadtéarmach, féadfaidh daoine a bhíonn thíos le roinnt riochtaí drugaí, cógais agus fearais leighis agus mháinliachta saor in aisce a fháil chun cóireáil a chur ar an riocht siúd.

Soláthraíonn an Cárta faoin Acht Sláinte (Leasú) drugaí agus cógais do dhaoine a rinne Heipitíteas C a tholgadh go díreach nó go hindíreach trí tháirge fola nó fuilaistriúcháin a riar.

An Scéim Íocaíochta Drugaí

Mura bhfuil tú cumhdaithe ag an gcárta leighis nó ag aon cheann de na scéimeanna a liostaítear thuas, féadfaidh tú clárú don Scéim Íocaíochta Drugaí a chuireann teorainn ar chostas míosúil cógais oidis.

Faoiseamh cánach

Tá drugaí agus cógais ordaithe incháilithe d’fhaoiseamh cánach ar chostais leighis.

Poitigéirí/Cógaiseoirí

Go ginearálta, cuireann an chógaslann mhiondíola (siopa an phoitigéara) na drugaí agus na cógais cheadaithe ordaithe ar fáil. Tá ag nach mór gach cógaslann comhaontuithe le FSS le seirbhísí a chur ar fáil faoin Scéim Seirbhís Aisíoctha Cúraim Phríomhúil.

Soláthróirí eile

Is féidir le LGanna drugaí agus cógais a sholáthar go díreach d’othair má tá ag an LG ach ionad amháin cleachtais agus go bhfuil sé suite trí mhíle nó níos faide ón bpoitigéir miondíola is cóngaraí. Glaoitear “dochtúirí dáilte” uaireanta ar dhochtúirí a dhéanann drugaí agus cógais a dháileadh faoi na socruithe seo.

Ina theannta sin, is féidir le hospidéil agus le hinstitiúidí eile speisialaithe drugaí, cógais, áiseanna agus fearais a sholáthar go díreach.

Tá na rialacha faoi cathain a bhíonn na drugaí agus na cógais saor in aisce nó fóirdheonaithe mar an gcéanna, is cuma cé a sholáthraíonn iad.

Rialacha

Drugaí agus cógais cheadaithe

Tá córas i bhfeidhm do cheadú agus do rialú drugaí. Is iad An tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte an t-údarás ag a bhfuil an fhreagracht as cógais a cheadúnú agus iad a thástáil i dtaobh sábháilteachta, cáilíochta agus éifeachtúlachta de. Ní mór go gceadaíonn An tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte drugaí sular féidir iad a dhíol in aon chor. Ni hé go gciallaíonn ceadú An tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte go gceadófar na drugaí agus na gcógais do na scéimeanna drugaí agus cógas saor in aisce. Tá tosca eile i gceist sa phróiseas ceadaithe, lena n-áirítear costais.

Scéimeanna saor in aisce nó fóirdheontais

Soláthraíonn Seirbhís Aisíocaíochta Cúraim Phríomhúil FSS liosta de na cógais nó de na háiseanna a sholáthraítear faoin Scéim cártaí leighis nó Íocaíochta Drugaí. Tá na táirgí seo faofa do na scéimeanna ag FSS.

Féadfaidh sealbhóirí cárta leighis a n-ordaítear earraí dóibh nach bhfuil ar an liosta seo iarratas a dhéanamh go ndéanfar iad a chumhdach faoi scéim lánroghnach chruatain. Má tá cárta leighis agat agus mura gcumhdaíonn sé earra ar d’oideas, féadfaidh do chógaiseoir iarratas a dhéanamh thar do cheann leis an Oifig Sláinte Áitiúil go gcumhdófar an t-earra faoin scéim chruatain. Mura gcumhdaíonn an scéim cruatain an cógas agus más gá duit íoc as, b’fhéidir gur mhaith leat seiceáil le do dhochtúir féachaint an bhfuil cógas eile ann a d’fhéadfá a fháil ina ionad. Féadfaidh tú níos mó faisnéise a fháil faoin scéim ó do chógaiseoir.

Ní chuimsítear earraí áirithe is féidir a cheannach ag an gcuntar faoi na scéimeanna. Samplaí de táirgí siúd iad pianmhúcháin, ar nós Panadol, Disprin, Solpadeine and Nurofen mar aon le forbhia agus táirgí vitimíní chun cóireáil a chur ar cheann maol.

Drugaí cineálacha agus praghsáil tagartha

Ceadaíonn an tAcht Sláinte (Praghsáil agus Soláthar Earraí Leighis), 2013 do phoitigéirí leaganacha éagsúla de roinnt cógais oidis a chur in ionad cógais eile – de ghnáth is leaganacha cineálacha iad seo de chógais ar a bhfuil ainm branda nach mbíonn chomh costasach céanna. Ní mór do na cógais a bheith san áireamh i liosta de dhrugaí in-idirmhalartaithe a fhoilsíonn An tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte. D’fhoilsigh An tÚdarás Rialála Táirgí Sláinte leabhrán faisnéise faoi chógais chineálacha (pdf).

Leagann FSS praghas amháin amach a íocfaidh siad do gach grúpa de chógais in-idirmhalartaithe. Tugtar an praghas tagartha air seo. Cuireadh tús le tabhairt isteach céimnithe praghsáil tagartha an 1 Samhain 2013.

Má tá cárta leighis agat, íocfaidh FSS an praghas tagartha ar aon chógas in-idirmhalartaithe. Má roghnaíonn tú chun leagan níos costasaí den chógas a cheannach, ní mór duit an difríocht a íoc idir an praghas tagartha agus an praghas miondíola.

Má tá tú páirteach sa Scéim Íocaíochta Drugaí, úsáidfidh FSS an praghas tagartha chun do chostais mhíosúla drugaí a ríomh. Má roghnaíonn tú leagan níos costasaí de chógas atá cuimsithe, ní mór duit an costas breise a íoc.

Má theastaíonn branda ar leith de chógas uait ar chúiseanna leighis, féadfaidh do dhochtúir ‘Ná Cuir in Ionaid’ a scríobh ar an oideas agus ní bheidh ort aon airgead breise a íoc má chosnaíonn sé níos mó ná an praghas tagartha.

An chumhacht ag altraí drugaí agus cógais a ordú

Tugadh isteach rialacháin faoin Acht um Bord Leigheasra Éireann, 2006 a thugann d’altraí an t-údarás chun cógais a ordú. Roimhe seo, ní raibh ach ag dochtúirí an t-údarás le hordú a dhéanamh.

Ní mór d’oideasóirí aonair altra a bheith fostaithe ag soláthróirí seirbhís sláinte agus ní féidir leo ach na drugaí a ordú a bhaineann leis an suíomh ina bhfuil siad fostaithe. Beidh srianta sonracha i gceist ar dhrugaí áirithe rialaithe.

Page edited: 13 January 2017