Eolas

Thug an Roinn Sláinte córas reachtúil clárúcháin isteach le haghaidh gairmithe sláinte agus cúraim shóisalaigh sa bhliain 2005, le cinntiú go gcuirtear cosaint agus eolas ar fáil don phobal ionas gur féidir leo a bheith muiníneach gur gairmí cuícháilithe, inniúil é nó í an gairmí a sholáthraíonn an tseirbhís, agus go bhfuil dea-cháil air nó uirthi. Cinnteoidh an córas chomh maith iompar gairmiúil agus cur chun cinn na gcaighdeán is airde in oideachas agus oiliúint ghairmiúil le haghaidh gairmithe sláinte agus cúraim shóisialaigh.

Tá feidhm ag an gcóras reachtúil clárúcháin i láthair na huaire maidir leis an dá ghairm déag sláinte agus cúraim shóisialaigh seo a leanas, beag beann ar cibé an san earnáil phríobháideach nó san earnáil phoiblí a oibríonn siad nó an gairmithe féinfhostaithe iad:

• bithcheimiceoirí cliniciúla
• eolaithe míochaine
• síceolaithe
• coslianna
• diaitéitigh
• ortaptaigh
• fisiteiripeoirí
• radagrafaithe
• fisiteiripeoirí urlabhra agus teanga
• teiripeoirí ceirde
• oibrithe cúraim shóisialaigh
• oibrithe sóisialta

Is iad príomh-mhíreanna an chórais reachtúil chláraithe Comhairle Gairmithe Sláinte agus Cúraim Shóisialaigh don chóras iomlan agus Bord Clárúcháin le haghaidh gach ceann de na gairmeacha atá le clárú. Beidh ina theannta sin sraith de ghnáthchoistí reachtúla a dhéanfaidh cúram de chosaint an phobail – comhdhéanta de Choiste um Réamhimeachtaí, Coiste um Iompar Gairmiúil agus Coiste Sláinte.

Tháinig an tAcht um Ghairmithe Sláinte agus Cúraim Shóisialaigh 2005 (pdf) i bhfeidhm ag deireadh 2005. Cé nach mbaineann an córas reachtúil clárúcháin ach le dhá cheann déag de ghairmeacha sláinte agus cúraim shóisialaigh i láthair na huaire, ceadaíonn an dlí don Aire Sláinte gairmeacha eile a chur san áireamh sa chóras.

Struchtúir um Fheidhmiúlacht chun Cleachtadh

Forálann an tAcht um Ghairmithe Sláinte agus Cúraim Shóisialaigh 2005 chomh maith le haghaidh bunú struchtúir fheidhmiúlacht chun cleachtadh chun déileáil le gearáin agus le ceisteanna araíonachta eile. Níor cuireadh an struchtúr gearán sin ar bun go fóill.

Tá ceaptha trí cinn de choistí reachtúla a bhunú a bheidh i bpáirt ag na gairmeacha cláraithe ar fad sa chóras:

• Coiste um Réamhimeachtaí: i ndiaidh fógra gearáin a fháil, tabharfaidh an Coiste seo a thuairim cibé an bhfuil dóthain cúise ann le beart eile a ghlacadh;
• Coiste Sláinte: pléifidh sé le cásanna mar a bhfuil laghdaithe ar chumas chleachtóra cláraithe chun cleachtadh mar gheall ar bhreoiteacht fhisiceach nó mheabhrach, cur isteach mothúchánach nó andúil in alcól nó i ndrúgaí;
• Coiste um Iompar Gairmiúil: imscrúdóidh sé gearáin i dtaobh cleachtóirí cláraithe maidir le mí-iompar gairmiúil nó feidhmíocht ghairmiúil neamhshásúil.

Tá ceaptha éisteachtaí de chuid coiste um iompar gairmúil a thionóil go poiblí de ghnáth. De ghnáth éistfear imeachtaí coiste sláinte go príobháideach. I gcúrsa na héisteachta, ceadófar do choiste fiosrúcháin fianaise a ghlacadh, iallach a chur ar fhinnéithe teacht i láthair agus dul faoi scrúdú agus iallach a chur doiciméid a thabhairt ar aird.

Forálann an dlí chomh maith gur ceadmhach don Chomhairle, i gcásanna práinne, iarratas a dhéanamh chuig an Ard-Chúirt ar chleachtóir a chur ar fionraí go dtí go mbeidh críoch le fiosrú nuair a bhaineann sé sin le leas an phobail. I ndiaidh an fhiosraithe agus i ndiaidh deimhniú a fháil ón Ard-Chúirt, féadfaidh an Chomhairle ceann amháin nó níos mó de na smachtbhannaí seo a leanas a chur i bhfeidhm maidir le cleachtóir cláraithe:

• fionraíocht go ceann tréimhse sonraithe
• cealú an chláraithe
• toirmeasc ar iarratas a dhéanamh ar athchlárú go ceann tréimhse sonraithe
• rabhadh nó cáineadh
• coinníollacha a cheangal le clárú.