Forbhreathnú ar cheadanna fostaíochta

Réamhrá

Caithfidh an chuid is mó de náisiúnaigh neamh-LEE cead fostaíochta a bheith acu chun oibriú in Éirinn. Rialaíonn na hAchtanna um Cheadanna Fostaíochta, 2003-2014 an scéim cheadanna fostaíochta.

Féadfaidh iarratasóirí ar chosaint idirnáisiúnta cur isteach ar chead chun oibre, nuair atá critéir cháilitheachta áirithe comhlíonta. Is féidir leat tuilleadh a léamh inár gcáipéise ar sheirbhísí agus teidlíochtaí do dhaoine a lorgaíonn tearmann.

Ó 9 Feabhra 2018 tugadh isteach bearta sealadacha eatramhacha a thugann cead don lucht iarrtha tearmainn oibriú. Is féidir le iarrthóirí tearmainn cur isteach ar chead fostaíochta ar an gcaoi chéanna a ndéanann náisiúnaigh neamh-LEE, nó cead le bheith féinfhostaithe a iarraidh. Is féidir leat tuilleadh a léamh faoi chead fostaíochta ag dbei.gov.ie agus inár gcáipéis faoi sheirbhísí agus teidlíochtaí do dhaoine a lorgaíonn tearmainn.

Ón 1 Deireadh Fómhair 2014 ar aghaidh, faoin Acht um Cheadanna Fostaíochta (Leasú), 20149 cineál de cheadanna fostaíochta ann. Ina measc tá Cead Fostaíochta Ginearálta agus Cead Fostaíochta Scileanna Ríthábhachtacha, a tháinig in ionad an cheada oibre agus chead an Chárta Ghlais, faoi seach. I measc na cineálacha nua de chead fostaíochta, tá Cead Fostaíochta Athghníomhachtaithe dóibh siúd ar éag a gcead fostaíochta faoi chúinsí áirithe. Anuas air sin, forálann an tAcht, gur féidir le náisiúnach neamh-LEE nach bhfuil cead fostaíochta aige/aici, a rinne gach beart réasúnta chun ceann a fháil, dul i mbun caingean shibhialta i leith an fhostóra chun cúiteamh a fháil as aon obair a rinneadh nó aon seirbhísí a soláthraíodh.

Is féidir leat tuilleadh a léamh faoi chead fostaíochta sa cháipéis ceisteanna coitianta ag dbei.gov.ie.

Is iad na 4 phríomhshaghas de chead fostaíochta:

Cead Fostaíochta Ginearálta

Ceadanna Fostaíochta Ginearálta (ceadanna oibre roimhe seo) ar fáil do ghairmeacha ag a bhfuil luach saothair bliantúil €30,000 nó níos mó. Ní dhéanfar breithniú orthu ach i gcásanna eisceachtúla do phoist ag a bhfuil luach saothair níos ísle. De ghnáth, teastaíonn tástáil riachtanas an mhargaidh shaothair.

Cead Fostaíochta Scileanna Ríthábhachtacha

Ceadanna Fostaíochta Scileanna Ríthábhachtacha (ceadanna an Chárta Ghlais roimhe seo) ar fáil do nach mór gach gairm ag a bhfuil luach saothair bliantúil os cionn €60,000. Tá fáil orthu, chomh maith, do ghairmeacha ag a bhfuil luach saothair bliantúil €30,000, ar a laghad ar Liosta na nGairmeacha Ardoilte. Níl aon ghá le tástáil riachtanas an mhargaidh shaothair.

Cead Fostaíochta Cleithiúnaí/Páirtnéara/Céile

Baineann Ceadanna Fostaíochta Cleithiúnaí/Páirtnéara/Céile le céilí, páirtnéirí aitheanta, páirtnéirí sibhialta agus cleithiúnaithe de chuid sealbhóirí Ceadanna Fostaíochta Scileanna Ríthábhachtacha, ceadanna reatha an Chárta Ghlais nó taighdeoirí faoi chomhaontú óstála. Níl aon ghá le tástáil riachtanas an mhargaidh shaothair.

Cead Fostaíochta Athghníomhachtaithe

Ceadaíonn Ceadanna Fostaíochta Athghníomhachtaithe do náisiúnaigh iasachta a d’iontráil an Stát ar chead fostaíochta bailí ach a d’fhág an córas gan iad féin a bheith mar chúis leis, nó ar caitheadh go dona leo nó ar baineadh leas astu san ionad oibre, chun oibriú arís. Ní mór d’iarratasóirí ar Chead Fostaíochta Athghníomhachtaithe iarratas a dhéanamh, i dtosach báire, ar stampa cead sealadach inimirce 1 ar Sheirbhís Eadóirseachta agus Inimirce na hÉireann (SEIÉ). Féadfaidh tú na critéir incháilitheachta, treoirlínte agus foirm iarratais a aimsiú ar inis.gov.ie.

Cineálacha eile de chead fostaíochta

Tá 5 cineál eile de chead fostaíochta ann:

  • Baineann Ceadanna Fostaíochta Conradh Seirbhísí le fiontair iasachta ag a bhfuil conradh chun seirbhísí a sholáthar d’aonán Éireannach. Ceadaíonn na ceadanna seo fostaithe neamh-LEE a aistriú chun oibriú ar chonradh Éireannach in Éirinn fad a fhanann siad ar chonradh fostaíochta lasmuigh den Stát. Go ginearálta, níl tástáil riachtanas an mhargaidh shaothair ag teastáil.
  • Ceadaíonn Ceadanna Fostaíochta Aistrithe Ionchuideachta don bhainistíocht shinsearach, an príomhphearsanra agus oiliúnaithe a oibríonn i mbrainse de chuideachta ilnáisiúnta thar sáile chun aistriú chuig brainse na hÉireann. Ní mór go mbíonn €40,000, ar a laghad, sa bhliain á thuilleamh acu (ní mór go mbíonn €30,000, ar a laghad, sa bhliain á thuilleamh ag oiliúnaithe) agus go bhfuil siad ag oibriú don chuideachta ar feadh 6 mhí, ar a laghad (mí amháin le haghaidh oiliúnaí).
  • Ceadanna Fostaíochta Intéirneachta ar fáil do mhic léinn lánaimseartha náisiúnacha neamh-LEE atá cláraithe in institiúid tríú leibhéal lasmuigh d’Éirinn agus a bhfuil tairiscint poist taithí oibre acu sa Stát.
  • Ceadanna Fostaíochta Spóirt agus Cultúrtha ar fáil le haghaidh fostaíochta sa Stát ar mhaithe le forbairt, oibriú agus cumas gníomhaíochtaí spóirt agus cultúrtha.
  • Baineann Ceadanna Fostaíochta Comhaontú Malartaithe leo siúd atá fostaithe sa Stát faoi chomhaontuithe ordaithe, mar shampla, Clár Fulbright le haghaidh taighdeoirí agus an lucht léinn.
Page edited: 17 September 2018