Cigireacht ar scoileanna

Eolas

Caithfidh an Roinn Oideachais agus Scileanna cigireacht a dhéanamh ar gach bunscoil agus iar-bhunscoil stáit in Éirinn ar bhonn rialta. Is í aidhm na cigireachta ná chun cinntiú go gcoinnítear le hardchaighdeáin agus go bhfuil forbairt leanúnach sa chóras oideachais. Tá rannóg speisialta ag an Roinn dar teideal an Fhoireann Chigireachta a oibríonn chun na cuspóirí seo a bhaint amach.

Is é an tAcht Oideachais 1998 an reachtaíocht a leagann síos cúraimí na Foirne Cigireachta. I dtéarmaí ginearálta, déanann an Fhoireann Chigireachta measúnú agus tuairisciú ar chaighdeán an oideachais soláthraithe agus a bhfuil baint aici leis:

  • Cigireacht agus measúnú ar an gcóras oideachais (go háirithe ag leibhéal bunscoile agus iar-bhunscoile).
  • Comhairle a thabhairt dóibh siúd atá ag obair sa chóras oideachais
  • Páirt a ghlacadh i bhforbairt polasaí oideachais.

Tá an Ghníomhaireacht um Leanaí agus an Teaghlach freagrach as soláthar oideachais a mheasúnú do leanaí nach bhfuil ag freastal ar scoil aitheanta. Tá leanaí a fhreastalaíonn ar scoileanna príobháideacha san áireamh anseo. Tá treoirlínte curtha le chéile ag an bhFoireann Chigireachta maidir le monatóireacht a dhéanamh ar an soláthar oideachais seo don Ghníomhaireacht um Leanaí agus an Teaghlach.

Struchtúr na Foirne Cigireachta

Tá an Fhoireann Chigireachta eagraithe ina dhá fhoroinn: Seirbhísí Réigiúnacha agus Tacaíocht Pholasaí. Cuimsíonn na foranna seo foirne de chigirí, a aithnítear mar aonaid ghnó. Tá gach aonad faoi stiúir ag Príomhchigire Cúnta.

Seirbhísí Réigiúnacha: Tá cúig aonad réigiúnacha, a bhfuil sé de chúram orthu monatóireacht a dhéanamh ar chaighdeán na scoileanna ina limistéir áirithe féin. Tá gach aonad déanta suas d'fhoireann chigirí bunscoile agus iar-bhunscoile a sholáthraíonn seirbhísí measúnaithe (cigireacht ina measc) sa réigiún. I dteannta na hoibre measúnaithe, soláthraíonn na cigirí comhairle agus tacaíocht do scoileanna, boird bainistíochta, múinteoirí agus daoine eile sa chóras oideachais. Laistigh de na contaetha clúdaithe san aonad réigiúnach, tugtar ainmneacha agus sonraí teagmhála na gcigirí atá sannta acu do na bunscoileanna.

Cláir chigireachta agus measúnaithe

Bunscoileanna

Déantar cigireacht ar Bhunscoileanna ar bhonn timthriallach de réir na spriocanna bliantúla cigireachta. Réitítear Tuairisc Scoile ar gach bunscoil gach seacht mbliana ar an meán tar éis cigireacht mionsonraithe scoile. Seoltar an tuairisc seo ar aghaidh chuig foireann na scoile agus chuig na boird bainistíochta. Déanann measúnú seo na scoile scrúdú ar ghnéithe uilig na múinteoireachta, na foghlama agus an mheasúnaithe, chomh maith le pleanáil scoile, obair an bhoird bainistíochta agus cóiríocht agus acmhainní na scoile. Déantar cigireacht ar obair na múinteoirí aonair de réir na Rialacha do Scoileanna Náisiúnta agus bainfidh mórán den obair seo le measúnú agus tacaíocht i leith na múinteoirí promhaidh. Déanann cigirí cuairteanna cigireachta teagmhasacha go rialta chun dul i dtaithí ar obair leanúnach scoileanna agus múinteoirí áirithe. Tá cigireacht na mbunscoileanna á forbairt a thuilleadh le Measúnú Iomlán Scoile á thabhairt isteach (féach thíos) a thiocfaidh in áit samhail cigireachta an Tuairisc Scoile.

Iar-bhunscoileanna

Tugann sainchigirí faoi chigireacht ábhair in iar-bhunscoileanna. Tugtar tuairisc mheasúnaithe ar mhúinteoireacht i leith ábhair áirithe don scoil. D'fhéadfadh cigirí cuairt a thabhairt ar scoileanna i gcomhthéacsanna eile, mar shampla, monatóireacht ar chláir speisialta a d'fhéadfadh a bheith i bhfeidhm i scoileanna áirithe. Measúnú Iomlán Scoile (féach thíos) atá tugtha isteach in iar-bhunscoileanna chun cineálacha eile cigireachta a chomhlánú.

Go dtí Márta 2003, eagrú scrúduithe an Teastais Shóisearaigh agus na hArdteiste a bhí mar mhórchuid d'obair na gcigirí iar-bhunscoile. Tá sé seo anois á dhéanamh ag Coimisiún na Scrúduithe Stáit a fhoilsíonn tuairiscí na bPríomhscrúdaitheorí ar thorthaí na scrúduithe i líon ábhar. Tugann na tuairiscí seo eolas sonraithe do scoileanna agus do mhúinteoirí ar conas mar ar éirigh le daltaí i ngach cuid den scrúdú in ábhar ar leith.

Ionaid eile oideachais

Tá sé de chúram ag an bhFoireann Chigireachta freisin measúnú a dhéanamh ar chineálacha áirithe soláthar oideachais.

Ina theannta sin, d'fhéadfadh an Ghníomhaireacht um Leanaí agus an Teaghlach faoin Acht Oideachais (Leas) 2000iarraidh ar an bhFoireann Chigireachta measúnú a dhéanamh ar an oideachas a chuirtear ar fáil in áiteanna nach scoileanna aitheanta iad. D'fhéadfadh na measúnuithe seo cuidiú leis an Ghníomhaireacht um Leanaí agus an Teaghlach chun cinneadh a dhéanamh an bhfuil leanaí i scoileanna neamhaitheanta ag fáil íosleibhéal oideachais iomchuí.

Measúnú Iomlán Scoile

Ó 2003-2004 tá an cineál measúnaithe seo curtha i bhfeidhm de réir a chéile i mbunscoileanna agus in iar-bhunscoileanna. Díríonn sé ar scoileanna a fheabhsú agus déanann sé cigireacht scoile a chomhlánú. Forbraíodh Measúnú Iomlán Scoile ag úsáid cur chuige comhpháirtíochta agus tá sé deartha chun:

  • Ceadú don bpobal iomlán scoile páirt a ghlacadh sa mheasúnú
  • Cleachtas maith a dhearbhú sna scoileanna agus comhairle agus tacaíocht a sholáthar
  • Cuntasacht scoile a chinntiú trí shonraí iontaofa a sholáthar ar oibríocht na scoile
  • Múinteoirí agus scoileanna a chumasú chun na critéir measúnaithe a úsáid le haghaidh féin-bhreithniú na scoile.
  • Eolas a sholáthar a chuirfidh le forbairt ar bheartais oideachais.

Déanann Measúnú Iomlán Scoile measúnú ar scoileanna faoi na ceannteidil seo a leanas: bainistíocht, pleanáil, soláthar curaclaim, foghlaim agus múinteoireacht, agus tacaíocht do dhaltaí. Cuimsíonn próiseas an Measúnaithe Iomlán Scoile cruinnithe réamh-mheasúnaithe leis an bhfoireann teagaisc agus leis an mbainistíocht, cruinniú le cumann na dtuismitheoirí, cuairteanna scoile agus ranga, ullmhúchán dréacht-thuairisce, cruinnithe iar-chigireachta leis an bhfoireann agus leis an mbainistíocht, críochnú na tuairisce um Measúnú Iomlán Scoile agus eisiúint na tuairisce chuig an scoil.

Measúnú téamach/cláir

Tá sé de chúram ag an Aonad Taighde agus Tacaíochta ar Mheasúnú den bhFoireann Chigireachta measúnú a dhéanamh ar ghnéithe den soláthar oideachais trí mheasúnuithe téamacha agus cláir. Ag leibhéal iar-bhunscoile cuimsíonn siad seo an Idirbhliain, Gairmchlár na hArdteistiméireachta, an Ardteistiméireacht Fheidhmeach agus Clár Scoile an Teastais Shóisearaigh. Tá rathúlacht na gclár seo measúnaithe agus tá an Fhoireann Chigireachta tar éis tuairiscí a fhoilsiú le sonraí iomlána faoina dtorthaí. Is féidir leat teagmháil a dhéanamh leis an bhFoireann Chigireachta chun sonraí a fháil ar conas cóipeanna den tuairisc a fháil. Ag leibhéal bunscoile, cuimsíonn cuid de na measúnuithe a rinneadh, mar shampla, soláthar d'oiliúint na dTaistealaithe; cur i bhfeidhm curaclaim na bunscoile; litearthacht agus uimhríocht i scoileanna a aithnítear a bheith faoi mhíbhuntáiste.

Riachtanais speisialta oideachais

Ó 2003, tá ról na Foirne Cigireachta i soláthar na n-acmhainní do dhaltaí le riachtanais speisialta oideachais laghdaithe go mór. Tá an obair seo anois á dhéanamh ag an gComhairle Náisiúnta um Oideachas Speisialta. Leanann an Fhoireann Chigireachta de bheith ag measúnú na seirbhísí do dhaltaí le riachtanais speisialta oideachais

Forbairt beartas agus athbhreithniú

Forbairt curaclaim: Cuireann an Fhoireann Chigireachta le forbairt curaclaim agus siollabais trí ionadaíocht a dhéanamh don Roinn Oideachais agus Scileanna ar choistí bunscolaíochta agus iar-bhunscolaíochta na Comhairle Náisiúnta Curaclaim agus Measúnachta.

Forbairt ionghairme múinteoirí: Déanann an Roinn Oideachais agus Scileanna réimse leathan tionscnaimh a mhaoiniú a chuidíonn le múinteoirí a scileanna bainistíochta agus múinteoireachta féin a fheabhsú. Cuireann an Fhoireann Chigireachta le cúrsaí trí chabhrú le tosaíochtaí a aithint do chláir forbartha ionghairme agus trí mhonatóireacht a dhéanamh ar chaighdeán na gcúrsaí atá á soláthar ag múinteoirí.

Monatóireacht ar oideachas an mhúinteora/creidiúnú an mhúinteora: I dteannta a gcuid oibre le múinteoirí promhaidh, déanann cigirí sa rannóg bunscolaíochta monatóireacht ar chaighdeáin na múinteoirí faoi oiliúint agus iad ag comhlíonadh a gcuid staidéir bunchéime. I láthair na huaire, tá baill den Fhoireann Chigireachta bainteach leis an bpróiseas creidiúnaithe do mhúinteoirí ag leibhéil bunscoile agus iar-bhunscoile. Ag an dara leibhéal tá mórán d'obair chomhairleach na Foirne Cigireachta ar cháilíochtaí agus creidiúnú á aistriú chuig an gComhairle Mhúinteorachta a bunaíodh i 2006 faoi na hAchtanna um Chomhairle Mhúinteorachta 2001 agus 2006.

Féin-bhreithniú scoile agus pleanáil forbartha scoile: Cuireann an Fhoireann Chigireachta forbairt chun cinn i leith próisis féin-bhreithnithe scoile agus pleanála forbartha scoile, laistigh de scoileanna agus trína baint leis an Tionscnamh Pleanála Forbartha Scoile ag leibhéil bunscoile agus iar-bhunscoile.

Oideachas speisialta

Cuireann cigirí go mór le tacaíocht i dtaobh soláthar seirbhísí sonraithe oideachais do dhaltaí le riachtanais speisialta ag an gcéad agus ag an dara leibhéal.

Míbhuntáiste agus cuimsiú sóisialta

Tá ról lárnach ag an bhFoireann Chigireachta i bpleanáil, i mbainistíocht agus maoirsiú an ionchuir oideachais i réimse leathan tionscnaimh atá deartha chun déileáil le míbhuntáiste oideachais agus chun cuimsiú sóisialta a chur chun cinn. Leagann siad béim áirithe ar choinneáil scoile agus naisc bhaile-scoile agus i dtacú le forbairtí i soláthar an oideachais do Thaistealaithe agus neamhnáisiúnaigh.

Gníomhaíochtaí eile

Naisc níos leithne: Glacann an Fhoireann Chigireachta páirt agus cuireann siad le hobair na dtionscnamh oideachais ábhartha Thuaidh/Theas agus AE chomh maith le heagraíochtaí idirnáisiúnta. Ceann de phríomheilimintí na hoibre seo ná a mbaint le suirbhéanna idirnáisiúnta maidir le gnóthachtáil na ndaltaí.

Pleanáil agus tógáil: Soláthraíonn na Cigirí atá bainteach le haonaid Phleanála agus Tógála na Roinne Oideachais agus Scileanna saintacaíocht agus comhairle ar cheisteanna a bhaineann le foirgnimh oideachais.

Rialacha

Leagann an Cód Cleachtais Proifisiúnta ar Mheasúnú agus Thuairisciú don bhFoireann Chigireachta amach prionsabail agus treoirlínte ginearálta a úsáideann cigirí chun measúnú agus tuairisciú a dhéanamh. Baineann na treoirlínte ar an mbealach céanna le measúnú agus tuairisciú ar obair na scoileanna mar aonaid, ar mhúinteoirí aonair, ar chláir churaclaim agus ar chur i bhfeidhm rialacháin na n-Airí, comhlíonta ag cigirí ag obair ina n-aonar nó i bhfoirne. Tá na tuairiscí cigireachta scoile a rinneadh tar éis 6 Feabhra 2006 á gcur ar fáil don bpobal. Foilsítear na tuairiscí cigireachta seo de réir Treoirlínte ar Fhoilsiú na dTuairiscí Scoile (pdf) na Foirne Cigireachta agus ní chuimsíonn siad sonraí maidir le torthaí scrúduithe. Seoltar tuairisc an chigire chuig an scoil i dtosach agus tá sé de cheart acu freagra a thabhairt ar thuairisc na Foirne Cigireachta laistigh de 21 lá. Foilseoidh an Fhoireann Chigireachta an tuairisc ansin agus freagra na scoile. Níl na tuairiscí cigireachta scoile a rinneadh roimh 6 Feabhra 2006 go ginearálta ar fáil don bpobal. Cibé ar bith, d'fhéadfaí rochtain a thabhairt faoi rogha na scoile.

Conas iarratas a dhéanamh

Tá na tuairiscí cigireachta scoile a rinneadh tar éis 6 Feabhra 2006 foilsithe ar shuíomh gréasáin na Roinne Oideachais agus Scileanna (ROS). Leigh tuilleadh eolais faoi chigireacht ar scoileanna ar láithreán gréasáin ROS.

Cá háit a ndéanfaidh mé iarratas

An Roinn Oideachais agus Scileanna

Rúnaíocht na Cigireachta
An Roinn Oideachais agus Scileanna
Sráid Mhaoilbhríde
Baile Átha Cliath 1
Éire

Teil:(01) 889 6553
Láithreán Gréasáin: http://www.education.ie/en/The-Department/Management-Organisation/Inspectorate.html
R-phost: inspectorate@education.gov.ie

Page edited: 7 January 2014