Anseo atá tú: Baile > Gnóthaí Tomhaltóirí > Gluaisteánaíocht > Carr athláimhe a cheannach

Carr athláimhe a cheannach

Réamhrá

Go minic bíonn sé i bhfad níos saoire carr athláimhe a cheannach (fiú amháin ceann a bhíonn bliain nó dhó d'aois) de bhrí go dtiteann an luach a bhíonn ar charr nua an-tapa ar fad. Is iomaí bealach atá ann chun carr dara láimhe nó athláimhe a cheannach – seo a leanas na trí phríomhbhealach:

  • Ó gharáiste nó ó dhíoltóir cairr
  • Ag ceant carranna
  • Trí fhógra beag ar an idirlíon nó sna nuachtáin

Ó gharáiste nó ó dhíoltóir cairr

Sa chás seo tá cosaint agatsa, mar thomhaltóir, faoin Acht um Dhíol Earraí agus Soláthar Seirbhísí 1980 de bhrí go bhfuil tú ag ceannach cairr do d’úsáid phearsanta féin ó dhuine arb é a ghnáth ghnó carranna a dhíol. Mar thomhaltóir tá na cearta céanna agat má cheannaíonn tú rud éigin athláimhe agus dá mbeifeá á cheannach nua. Sa chás seo má fhaigheann tú locht ar an gcarr tar éis duit é a cheannach is é an díoltóir an duine a chaithfidh rudaí a chur ina gceart. Má cheannaíonn tú feithicil tráchtála nó tarracóir ó dhíoltóir b'fhéidir nach mbeadh an chosaint chéanna agat faoin dlí. Má thairgtear barántas sínithe duit ar charr athláimhe smaoinigh ar chostas an bharántais in aghaidh chostas na ndeisiúchán is dóigh a theastóidh ón gcarr.

Bíonn freagrachtaí ar dhíoltóirí, ar nós freagraí cruinne agus fíreannacha a thabhairt ar na ceisteanna a chuireann tú. Tá faisnéis ar fhreagrachtaí díoltóirí i margaí gluaisteáin ar fáil ar láithreán gréasáin an Choimisiúin um Iomaíocht agus Cosaint Tomhaltóirí.

Ag ceant carranna

Is minic go bhfaigheann duine margaí maithe ag ceant carranna a bhíonn ar siúl go minic. Mar sin féin, tar éis an díolacháin ní bheidh an ceantálaí freagrach as aon lochtanna a aimseofar tar éis duit an carr a cheannach. Bíonn téarmaí agus coinníollacha ag ceantálaithe chun díolacháin a dhéanamh agus nuair a dhéanann tú tairiscint ag ceant tá tú ag tabhairt le fios go nglacann tú leis na téarmaí agus na coinníollacha sin. Sula dtéann tú chuig ceant cinntigh go bhfuil a fhios agat cad iad na téarmaí agus coinníollacha sin agus go n-aontaíonn tú leo. Tá sé tábhachtach nuair a bhíonn tú ag ceannach ag ceant go mbíonn fios do ghnó agat mar gur beag cosaint dlí atá ann do cheannaitheoir cairr, ná aon rud eile, ag ceant.

Trí fhógra beag

Is minic go bhfógraíonn daoine feithiclí ar an idirlíon agus sa roinn ‘fógraí beaga’ de nuachtáin. Má cheannaíonn tú carr ó fhógra beag nó ar an idirlíon ó dhuine go minic bíonn tú ag ceannach ó dhuine nach é a ghnáth ghnó carranna a dhíol (cé go ndéanann díoltóirí carranna athláimhe fógraíocht mar sin uaireanta). Arís sa chás seo is beag cosaint dlí a bheidh agat má fhaigheann tú amach go bhfuil do charr lochtach. Is é an t-aon cheart a bheidh agat ar shásamh ná sa chás go ndíoltar an carr le locht a chuirfeadh daoine a bheadh á tiomáint i gcontúirt. Tá sé tábhachtach sa chás seo go mbíonn cosaint agat ó dhaoine mímhacánta. B’fhéidir gurbh fhiú duit meicneoir a bhfuil muinín agat as a chur ag obair a d’fhéadfadh comhairle a thabhairt duit faoi staid mheicniúil an chairr.

Tá ar an díoltóir faisnéis chruinn agus fhírinneach a thabhairt duit mar fhreagra ar aon cheisteanna a chuireann tú. Ní gá do dhíoltóir príobháideach aon fhaisnéis a sholáthar nach n-iarrtar. Má bhíonn cúis ghearáin agat i ndiaidh gluaisteán a cheannach, ba cheart duit gearán a dhéanamh leis an díoltóir ar dtús. Mura bhfuil tú sásta leis an bhfreagairt, b’fhéidir go mbeidh tú in ann tús a chur le caingean dlí in aghaidh an díoltóra.

Rialacha

Ag allmhairiú cairr go hÉirinn

B’fhéidir go bhfuil carr aimsithe agat ba mhaith leat a cheannach i dtír éigin eile. Tá roinnt nósanna imeachta le leanúint má bhíonn tú ag iarraidh an carr sin a thabhairt ar ais go hÉirinn. Féadfaidh tú tuilleadh eolais a fháil amach faoi charr a allmhairiú as tír eile anseo.

Athrú ar Úinéireacht Feithicle

Má dhíolann tú nó má dhéanann tú trádáil isteach ar do charr ba chóir duit an t-athrú sin a chlárú leis an roinn comhshaoil nó, má bhí an carr cláraithe ar an gcéad dul síos ar an 1 Eanáir 1993 nó roimhe ba chóir duit teagmháil a dhéanamh le féadfaidh tú tuilleadh a léamh faoi athrú úinearacht fheithicle anseo.

Teastais NCT

Ó 2002 i leith caithfidh gach carr thar aois áirithe, le cúpla eisceacht, dul trí thástáil a chinntíonn go bhfuil carranna sábháilte agus sábháilte le dul chun bóthair. Glaoitear an Tástáil Cairr Náisiúnta (NCT) air seo agus caithfear gach carr os cionn 4 bliana d’aois a thástáil, ansin caithfear iad a thástáil gach 2 bhliain ina dhiaidh sin. Carranna os cionn 10 bliain d'aois a thástáil gach bliain. Cinntigh go mbíonn an tástáil ag aon charr athláimhe a cheannaíonn tú agus go bhfuil teastas bailí ag dul leis lena chruthú. Is féidir leat níos mó eolas faoi an NCT a léamh anseo.

Feithiclí tráchtála

Má tá feithicil tráchtála athláimhe á ceannach agat, seiceáil go bhfuil Deimhniú Ródacmhainneachta (DRA) ag an bhfeithicil. Ba cheart an diosca DRA a thaispeáint ar ghaothscáth trucailí, busanna, veaineanna agus feithiclí faoi thiomáint ceithre roth, agus a ghaire is féidir le pláta cláraithe leantóirí earraí.

Mura bhfuil diosca DRA ar taispeáint ag feithicil tráchtála, b’fhéidir go gciallaíonn sé nár éirigh leis an bhfeithicil gur phasáil sé a tástáil bhliantúil ródacmhainneachta feithicil tráchtála (RFT). Fanann stair na tástála RFT leis an bhfeithicil gan aird ar athrú úinéireachta, ar an ábhar sin, má tá drochstair thástála ag an bhfeithicil, b’fhéidir go dtabharfar DRA duit a bhfuil dáta gearr éagtha aige go dtí go bhfuil tástáil eile le déanamh ar an bhfeithicil. Féadfaidh tú teacht ar bhreis faisnéise faoi cathain a bhíonn a tástáil RFT le déanamh ar fheithicil ar an láithreáin gréasáin cvrt.ie trí ‘Seiceáil mo RFT’ a roghnú.

Ón 11 Bealtaine 2016, déantar léamh reatha an odaiméadair agus a fhad le 2 léamh roimhe sin ó na dátaí tástála a chló ar an Deimhniú Ródacmhainneachta a ghabhann leis an diosca RFT. Ba cheart duit iarraidh ar chóip den deimhniú RFT ón díoltóir chun na léamha stairiúla odaiméadair a sheiceáil.

faisnéis ar fheithicil tráchtála athláimhe a cheannach ar fáil ar cvrt.ie.

Fruilcheannach ar fheithiclí athláimhe

I ngach comhaontú Fruilcheannaigh, is leis an gcuideachta mhaoinithe an gluaisteán i gcónaí agus ní thugtar úinéireacht don fhruilcheannaitheoir go dtí go bhfuil an tráthchuid deiridh íoctha. Má aimsigh tú gluaisteán athláimhe a thaitníonn leat, sula gceannaíonn tú é, fiafraigh cé acu ar ceannaíodh nó nár ceannaíodh é roimhe seo ar Fruilcheannach. Ba cheart duit a chinntiú go ndearnadh gach íocaíocht Fruilcheannaigh ar an ngluaisteán d’fhonn gur leis an díoltóir an gluaisteán, seachas leis an gcuideachta mhaoinithe. Is féidir a sheiceáil an bhfuil an gluaisteán a bheartaíonn tú a cheannach fós faoi chomhaontú Fruilcheannaigh – soláthraíonn cuideachtaí éagsúla ar líne an tseirbhís seo. Is féidir, chomh maith leis sin, gnéithe eile de stair na feithicle a sheiceáil ar líne, ina measc cánachas agus stair na Tástála Náisiúnta Gluaisteán (an TNG) agus cé acu an raibh nó nach raibh an gluaisteán scriosta roimhe seo.

Ag tiomáint go dleathach

Chun a bheith in ann a thiomáint an carr in áit phoiblí go bhfuil an méid seo a leanas ag teastáil:

Plátaí clárúcháin feithiclí atá dlíthiúil

Diosca mótarchánach reatha ar taispeáint ar ghaothscáth

Diosca árachais mótair reatha ar taispeáint ar ghaothscáth

Deimhniú reatha NCT (má tá carr níos mó ná 4 bliana d'aois) ar taispeáint ar ghaothscáth

Conas iarratas a dhéanamh

Sula gceannaíonn tú gluaisteán athláimhe, féadfaidh tú stair na feithicle a sheiceáil ar líne; tá roinnt cuideachtaí ann a sholáthraíonn an tseirbhís seo.

Má bhíonn fadhb agat le gluaisteán athláimhe a cheannaigh tú, ba cheart duit, sa chéad ásc, an gluaisteán a thabhairt chuig an ngaráiste nó an déileálaí ar cheart go mbeadh sé/sí in ann aon fhadhbanna atá agat a chur ina gceart. Má rinne tú seo agus mura bhfuil tú sásta go fóill, féadfaidh tú do ghearán a ghlacadh níos faide. Más ball de Chumann Mhótarthionscal na hÉireann (SIMI) an déileálaí, féadfaidh tú a sheirbhís Imscrúdaithe agus Ghearán a úsáid. Is gá duit teagmháil a dhéanamh leis an SIMI laistigh de thrí mhí i ndiaidh gur tháinig an locht chun solais.

Soláthróidh an Coimisiún um Iomaíocht agus Cosaint Tomhaltóirí faisnéis duit faoi cén cearta atá agat má cheannaíonn tú feithicil lochtach.

Cá háit a dheánfaidh mé iarratas

An Coimisiún um Iomaíocht agus Cosaint Tomhaltóirí

Teach Parnell
14 Cearnóg Parnell
Baile Átha Cliath 1
Éire

Uaireanta Oscailte:- Línte oscailte Luan - Aoine 9rn - 6in
Teil:(01) 402 5555
Lóghlao:1890 432 432
Facs:(01) 402 5501
Láithreán Gréasáin: http://www.consumerhelp.ie/
Láithreán Gréasáin: http://www.ccpc.ie

Cumann Thionscal Mótair na hÉireann

5 Sráid Penfro Uachtarach
Dublin 2
Ireland

Teil:+353 (0)1 6761690
Facs:+353 (0)1 6619213
Láithreán Gréasáin: http://www.simi.ie

Page edited: 15 November 2016

Teanga

English

Ábhar Gaolmhar

  • Comhairle maidir le carr nua a cheannach
    Go ginearálta nuair a cheannaíonn tú carr nua in Éirinn is ó dhíoltóir nó ó gharáiste a cheannaíonn tú é. Tá costais bhreise ag baint le carr a cheannach ba chóir a bheadh ar eolas agat sula gceannaíonn tú ceann.
  • Athrú úinéireachta fheithicle
    Má dhíolann tú do charr ní mór duit a chur in iúl don Tiománaithe agus Rannán Seirbhísí Ríomhaireachta Feithicle na Roinne Iompair, Turasóireachta agus Spóirt.
  • Na céimeanna a bhaineann le teach a cheannach
    Beidh ort ceann de na cinntí is mó i do shaol a dhéanamh nuair a bheidh tú ag ceannach tí. Breathnaímid anseo ar na nithe nach mór smaoineamh orthu sula gceannaítear maoin agus an próiseas atá i gceist.

Téigh i dteagmháil linn

Má tá ceist agat a bhaineann leis an ábhar seo, is féidir leat glao a chur ar an tSeirbhís Ghutháin um Fhaisnéis do Shaoránaigh 0761 07 4000 (Luan go hAoine idir 9rn agus 8in) no trí bhualadh isteach san Ionad Faisnéise do Shaoránaigh is gaire duit.