Do chearta nuair a cheannaíonn tú seirbhís

Rialacha

Céard is conradh ann?

Nuair a théann tú i mbannaí soláthraí seirbhíse cruthaíonn tú conradh idir tú féin, mar thomhaltóir, agus soláthraí na seirbhíse. Is comhaontú foirmiúil idir beirt nó níos mó é conradh ar infheidhmithe faoin dlí é. Tig le conradh a bheith i scríbhinn nó de bhéil. Is téarmaí atá i mbunús na gconarthaí, ar féidir le roinnt acu a bheith ina dtéarmaí intuigthe. Féadann go leor éagsúlachtaí a bheith idir conarthaí agus níl aon rialacha dochta daingne ann a rialaíonn na téarmaí ar ceart a bheith i gconradh tomhaltóireachta. Ní foláir do théarmaí i gconarthaí tomhaltóirí a bheith cothrom agus soiléir don tomhaltóir i gcónaí, áfach. Ba cheart go mbeadh aon duine atá bainteach sa gconradh soiléir faoi na cúraimí atá orthú faoi théarmaí an chonartha.

Is é an tAcht um Dhíol Earraí agus Soláthar Seirbhísí, 1980 a thugann cosaint do chonarthaí tomhaltóirí.

Má tá conradh agat le soláthraí seirbhísí, féadfaidh tú bheith ag súil le:

• dóthain oilteachta a bheith ar an soláthraí chun an tseirbhís a sholáthar
• go soláthrófaí an tseirbhís le cúram agus le díograis chuí
• go mbeidh na hábhair a úsáidfear slán agus go mbeidh na hearraí a sholáthraítear leis an tseirbhís de cháilíocht indíolta

I gconradh seirbhíse, ba cheart duit a chinntiú ar a laghad go bhfuil praghas na seirbhíse ar eolas agat chomh maith leis an am a thógfaidh sé chun an obair aontaithe a chur i gcrích.

Nuair a cheannaíonn tomhaltóirí earraí agus seirbhísí, tá siad cosanta faoi Rialacháin an Chomhphobail Eorpaigh (Téarmaí Míchothroma i gConarthaí Tomhaltóra, 1995). Ciallaíonn sé seo gur féidir aon téarma nó téarma intuigthe atá míchothrom i gconradh tomhaltóra a bheith curtha ar neamhní. Faigh amach tuilleadh faoi Téarmaí Míchothroma i gConarthaí Tomhaltóra anseo.

Ag roghnú soláthraí do sheirbhísí

Nuair a roghnaíonn tú soláthraí seirbhíse, braithfidh an méid a thógfaidh tú san áireamh ar an tseirbhís a sholáthraítear. D’fhéadfadh an chomhairle ghinearálta seo a leanas a bheith úsáideach duit agus tú ag roghnú soláthraí seirbhíse.

• Bíodh a fhios agat cén buiséad atá agat – ní gá duit a nochtadh cén praghas atá i d’acmhainn agus tú á phlé.
• Bí soiléir faoin obair ar mhaith leat go ndéanfaí agus cuir síos é seo i bhfoirm scríbhneoireachta. Mura bhfuil a fhios agat céard ba mhaith leat go ndéanfadh an soláthraí seirbhíse, ní móide go mbeidh a fhios acusan ach oiread.
• Roghnaigh soláthraí seirbhíse a dhéanann speisialtóireacht sa chineál agus sa mhéid oibre a mbainfear amach.
• Faigh roinnt iarratas luacha ag sonrú go sainiúil cén obair is gá a dhéanamh agus an praghas a chaithfidh tú a íoc. Ní gá i gcónaí gurb é an t-iarratas luacha is saoire a sholáthróidh an caighdeán oibre is fearr.
• Más féidir, faigh moladh pearsanta ó dhuine le heolas, scil agus taithí maith. Más féidir, breathnaigh ar obair eile a rinneadh; cuideoidh sé seo leat agus tú ag déanamh cinnidh. Iarr teistiméireachtaí agus lean dóibh.
• Más féidir, bíodh conradh scríofa nó comhaontú scríofa agat chun an obair, na hamanna, costais agus aon ghnéithe tábhachtacha eile a leagan amach.
• Oibrigh amach sceideal íocaíochta atá feiliúnach duit agus do do sholáthraí seirbhíse. Smaoinigh ar an íocaíocht a fhágáil go dtí an deireadh (nó síntiús mór den íocaíocht), nuair a bheidh an jab críochnaithe agus tú sásta leis an obair. Déan cinnte go bhfaigheann tú admháil leis na miontuairiscí uilig.
• Má tá eagraíocht ionadaíoch ann don cheird áirithe a bhfuil tú ag plé léi, iarr ar an gceardaí an ball den eagraíocht sin é/í. Tá seirbhís ghearáin le haghaidh tomhaltóirí ag roinnt eagraíochtaí agus d’fhéadfadh siad cuidiú leat le haon fhadhb a thagann chun solais. Is féidir leat tuilleadh a fháil amach faoi eagraíochtaí gairmiúla agus ceardaíochta anseo.
• Déan cinnte gur féidir dul i dteagmháil leat ionas gur féidir leis an soláthraí seirbhíse dul i dteagmháil leat agus aon fhadhbanna a phlé.
• Ba cheart go mbeadh árachas ag soláthraithe seirbhíse in aghaidh damáiste d’earraí, do mhaoin dhaoine eile nó dóibh féin agus iad ag soláthar na seirbhíse. Seiceáil go bhfuil árachas cuí ag aon trádálaí a bpléann tú leo.
• Seans go mbeidh ort éarlas a íoc don soláthraí seirbhíse chun a shonrú go bhfuil sé ar intinn agat a gcuid seirbhíse a cheannacht. Léigh tuilleadh faoi éarlaisí anseo.
• Faigh amach an bhfuil ráthaíocht i gceist – léigh tuilleadh faoi ráthaíochtaí anseo. Is mar bharr ar do chearta a luadh thuas atá ráthaíocht.

Céard atá le déanamh má théann rudaí mícheart

Má thiteann rudaí sa bhfraoch, is é an soláthraí seirbhíse i gcónaí ar cheart cúrsaí a chur ceart. Mar riail ghinearálta, is féidir leis an soláthraí seirbhíse an tseirbhís a athchur nó a dheisiú. De rogha air sin, féadann siad costais na seirbhíse don tomhaltóir a aisíoc. Mura mbíonn tú sásta le caighdeán na n-earraí ná na seirbhísí, ba cheart duit

Gníomh a ghlacadh chomh luath agus is féidir leat – féadann moill a chur in iúl gur ghlac tú le hearraí nó le seirbhísí lochtacha

Gan iarracht a dhéanamh an mhír a dheisiú tú féin ná a thabhairt do dhuine ar bith eile í lena deisiú

A chinntiú go bhfuil cruthúnas ceannaigh agat (admháil, comhdhuille seice, ráiteas chárta creidmheasa nó sonrasc)

Gach fianaise a choinneáil den damáiste de bharr na hoibre boichte – glac grianghraf etc.

Is soiléir go bhfuil sé níos fearr fadhbanna a sheachaint, mar sin ardaigh aon chúis bhuartha a d’fhéadfadh a bheith agat de réir mar a théann an obair ar aghaidh. Más féidir, bí ar fáil chun gur féidir leis an trádálaí dul i dteagmháil leat ionas gur féidir leis/léi aon chúrsaí a thagann chun solais a phlé leat.

Más gá duit gearán a dhéanamh léigh an chomhairle seo faoi ghearán a dhéanamh roimh ré. Seans go bhfaighfeá comhairle agus cúnamh ó cheann de na heagraíochtaí trádála agus ionadaíocha liostaithe anseo.

Má tá meicníocht ghearáin na dtrádálaithe ídithe agat, is féidir leat d’éileamh a thógáil sa Chúirt Mhionéilimh.